1- معرفي اجمالي شهرستان شهريار :
1-1- موقعيت جغرافيايي شهرستان :
- موقع رياضي
شهرستان شهريار در جنوب غربي استان تهران در مختصات 39َ  51 طول شرقي 39َ  35 درجه عرض شمالي قرار گرفته است . حداکثر ارتفاع 1250 متر و حداقل ارتفاع 1050 متر از سطح درياهاي آزاد مي باشد .
- موقع نسبي
شهرستان شهريار از سمت شمال به شهرستانهاي تهران و کرج ، از جنوب به استان مرکزي از شرق به شهرستانهاي اسلامشهر و رباط کريم و از غرب به اشتهارد محدود مي شود . همچنين اين شهرستان داراي 1329کيلومتر مربع وسعت است که حدود 02/7 درصد از مساحت کل استان را شامل مي شود (نقشه شماره1 )
- تقسيمات سياسي – اداري شهرستان شهريار
- اين شهرستان طبق آخرين تقسيمات کشوري در سال 1381 داراي 3 بخش به نام هاي مرکزي شامل دهستان زرکان ، جوقين ، فردوس ، مويز ، سعيد آباد و قائم آباد و بخش ملارد شامل دهستانهاي اختر آباد ، بي بي سنکينه و ملارد و بخش قدس دهستانهاي داش  و هفت چوب که مجموعاً شامل 11 دهستان و 136 آبادي داراي سکنه مي باشد . همچنين اين شهرستان داراي 8 شهر به نام هاي شهريار ، شهر قدس ، صبا شهر ، صفا دشت ، وحيديه ، شاهد شهر ، ملارد و فردوسيه است 1.

جدول 1 : تعداد آبادي داراي سکنه به تفکيک دهستان در شهرستان شهريار
نام بخش نام دهستان آبادي داراي سکنه
قدس داش 5
 هفت جوي 2
مرکزي زرکان 12
 جوقين 21
 فردوس 10
 مويز 6
 سعيد آباد 2
 قائم آباد 4
ملارد اختر آباد 39
 بي بي سکينه 15
 ملارد 20
جمع  136

مي دهد و کل اراضي به کشت آبي اختصاص دارد . از کل اراضي زير کشت 3631 هکتار به کشت گندم ، 2133هکتار به کشت جو ، 17 هکتار به کشت حبوبات ، 2148 هکتار به کشت سبزيجات و نباتات جاليزي ، 461 هکتار به کشت نباتات صنعتي و 2740 هکتار زير کشت نباتات علوفه اي بوده است .
ب- صنعت
طبق آمار سال 1380 سازمان صنايع و معادن استان تعداد 23 پروانه واحد صنعتي به شهرستان شهريار اختصاص داشته است که اشتغال 434 نفر را تامين مي کرد . ميزان کل سرمايه گذاري 72544 ميليون رالد بوده است . طبق آمار سال 1380 بيشترين مجوز هاي صادر شده مربوط به محصولات غذايي و آشاميدني بوده است .
ج- شبکه حمل و  نقل و ارتباطات
شبکه ارتباطي شهرستان شهريار صرفاً مشتمل بر راه هاي زير زميني است که شامل آزاد راه ، راه اصلي و راه فرعي است . اين شهرستان به لحاظ قرار گيري در قسمت جنوب شرق استان تهران از نقش مو اصلاتي مهمي جهت ارتباط با استانهاي مرکزي و غربي شامل محروهاي تهران – ساوه –همدان – تهران و تهران – کرج برخوردار مي باشد .

جدول شماره 5 : وضعيت راههاي شهرستان شهريار و مقايسه آن با کل استان 1380
مناطق جمع آزاد راه راه اصلي راه فرعي آسفالت
   چهار خطه عريض معمولي عريض درجه يک درجه دو
کل استان 3/1938 189 8/331 1/191 7/508 6/74 8/234 8/50
شهرستان شهريار 9/135 0 18 9/36 62 0 0 19
درصد نسبت به کل استان 7 0 42/5 3/19 19/12 0 0 4/37

اين شهرستان با مجموع 9/135 کيلومتر راه تحت حفاظت اداره راه و ترابري و 7/390 کيلومتر راه تحت حفاظت جهاد کشاورزي به ترتيب رتبه هاي هفتم و دوم را در سطح استان به خود اختصاص داده است . همچنانکه مشاهده مي گردد شهرستان شهريار از آزاد راه هاي استان سهمي ندارد در حالي که 42/5 درصد از راه هاي اصلي چهار خطه ، 3/19% از راه هاي اصلي عريض ، 19/12 % راه هاي معمولي و 4/37 % از اره هاي آسفالته فرعي درجه دو را در اختيار دارد .
علاوه بر راه هاي تحت حوزه استحفاظي اداره راه و ترابري اين شهرستان به دليل مراکز روستايي نسبتاً زياد در مقايسه با شهرستانهاي استان سهم قابل توجهي از راه هاي تحت حفاظت سازمان جهاد کشاورزي را در اختيار دارد ، بطوريکه به لحاظ دارا بودن نوع راه ها بعد از شهرستان اسلام شهر در رتبه دوم قرار دارد . در جدول زير سهم شهرستان شهريار از راه هاي روستايي به تفکيک نوع راه مشخص گرديده است .
مناطق آسفالته شوسه دسترسي جمع
کل استان 5/1786 3/1007 2/481 3275
شهرستان شهريار 2/275 1/64 4/51 7/390
درصد نسبت به کل استان 4/15 36/6 68/10 93/11
حدود 5/70 درصد از راه هاي روستايي شهرستان شهريار را راه هاي آسفالته ، 4/16 % راه هاي شوسه و 15/13 % راه هاي دسترسي تشکيل مي دهند . به علاوه قسمتي از مسير راه آهن تبريز و تهران – جنوب نيز از شهرستان شهريار عبور مي کند . بدين ترتيب اين شهرستان به لحاظ شبکه ارتباطي داراي وضعيت مناسي مي باشد .
1-4- شناسايي منطقه ( حوزه نفوذ )
1-4-1- تعيين حوزه نفوذ روستا با توجه به موقعيت جغرافيايي :
به علت موقعيت خاص جغرافيايي و عوامل اقتصادي ، اجتماعي و حتي سياسي برخي از روستاهاي يک منطقه داراي امکانات و خدمات بيشتري نسبت به ساير روستاها مي باشند . اين عوامل باعث مي شود که روستاهاي اطراف از اين امکانات استفاده نموده و خود يک روابط متقابل و منظمي را بر اساس شرايط خاص بوجود بياورد که اين روابط مي تواند اقتصادي ، اجتماعي خدماتي ، و غيره باشد .
در واقع اين روستا به عنوان مکان هاي مرکزي آن منطقه محسوب شده و روستاهايي را در حوزه نفوذ خود دارند . بنابراين در سلسله مراتب سکونتگاهي هر منطقه هر مکاني که داراي بيشترين خدمات ، جمعيت و موقعيت جغرافيايي و مرکزيت مکاني باشد در سطح برتر قرار داشته و حيطه نفوذ بيشتري هم دارد وبه ترتيب روستاها داراي شرايط کمتر در سطح پايين تر قرار مي گيرد و در واقع حوزه نفوذ کمتري دارند . مهمترين عوامل جغرافيايي که در تعيين حوزه نقش دارد عبارتند از :
1- عوامل جغرافيايي :
اين عوامل گاه به صورت موانع عمل کننده و گاه تسهيل کننده ارتباطات بين نقاط جمعيتي مي شوند . توپوگرافي متنوع از قبيل کوه ها ، تپه ها و تنگه ها و پرتگاه ها و عوارضي نظير رودخانه هاي بزرگ ، باتلاق ها ، ماسه زارها و غيره نقش موثري در ارتباط روستاها با هم دارند . اين عوامل در بعضي حوزه نفوذها آن قدر اهميت دارد که ساير عوامل را تحت تاثير خود قرار مي دهد .
2- عوامل اجتماعي و فرهنگي
اين عوامل به صورت همبستگي قومي ، قبيله اي ، نژادي ، زباني ، مذهبي و غيره مطرح مي شوند که ممکن است اين ويژگي ها موجب ارتباط بين نقاط و مراکز جمعيتي شوند و يا بر عکس اختلافات قومي و فرهنگي موجب مرز بندي و قطع ارتباط شود .

3- عوامل سياسي – اداري :
تمرکز امکانات ممکن است روستايي را بعنوان مرکز دهستان انتخاب نمايد . اين مرکزيت زمينه ساز امکانات اقتصادي ، سرمايه ها و تسهيلات زير بنايي و روستايي مي شود . تمرکز اين امکانات باعث مي شود که روستاهاي تابعه بالاجبار جهت انجام کارهاي اداري و رفع برخي نيازهاي خود به روستاهاي مرکز مراجعه نمايند .
4- امکانات ارتباطي :
وجود يک شبه منظم ارتباطي و بالا بودن کيفيت و جاده ها نقش مهمي را در مراجعات ايفا مي نمايد .
5- وجود مراکز خدماتي :
وجود اين مراکز و تجمع خدمات در يک روستا مي تواند انگيزه مراجعه روستاهاي اطراف به يک روستاي خاص باشد .
6- عوامل اقتصادي :
قدرت اقتصادي  يک روستا به دنبال خود مواردي را مطرح مي سازد که اين موارد مي تواند انگيزه مراجعه به يک روستا باشد .
7- واقع شدن در در مسير ارتباطي
اگر يک نقطه روستايي نقش چهار راه ها و ارتباط دهنده در يک منطفه داشته باشد موجب جذب برخي امکانات مي شود و در نتيجه نقاطي در حوزه آن قرار مي گيرد .
8- بالا بودن جمعيت :
اين موارد مي تواند به دنبال خود عواملي نظير تمرکز خدمات بالاي اقتصادي را مطرح نمايد و در نتيجه خدماتي را به ديگر نقاط عرضه نمايد .
ممکن است در تعيين حوزه نفوذ همه اين عوامل يا يک يا دو عامل از آن موثر باشند که به شرايط و موقعيت جغرافيايي آن بستگي دارد که مجموعاً حوزه مستقيم و غير مستقيم براي يک مکان مرکزي ايجاد مي نمايند . ارتباطات بين آبادي ها مرکزي و ديگر آبادي ها به صورت يک حرفه نيست بلکه روستاهاي حوزه نفوذ ضمن استقلال اقتصادي به دليل صرفه جويي در مقياس و قابليت هاي جغرافيايي ناگزيرند که بعضي از نيازهاي خود را از نزديکترين مکان بالا دست خود تامين نمايند .
با توجه به مطالعات ميداني مجموعه امکانات و خدمات عمومي موجود در روستاي سقرچين در جدول زير ارائه شده است .

جدول شماره 7 : امکانات و خدمات عمومي موجود در روستاي سقرچين

نحوه استفاده و بهره گيري روستاي سقر چين به شرح زير مي توان بيان کرد .
1- خدمات زير بنايي
خدمات زير بنايي که به عنوان مباني توسعه روستاها محسوب مي گردند عبارت از راه ارتباطي ، برق ، آب آشاميدني و تلفن مي باشد .
- راه  ارتباطي : روستاي سقرچين داراي راه ارتباطي آسفالته مي باشد .
- برق : روستا از نعمت برق برخوردار است .
- آب لوله کشي : روستا داراي آب لوله کشي مي باشد
- تلفن : روستا داراي اشتراک تلفن بوده و دفتر مخابرات هم در روستا موجود مي باشد .
2- خدمات آموزشي
در ارتباط با خدمات آموزشي مي توان سه مقطع تحصيلي ابتدائي ، راهنمايي ، دبيرستان ، نهضت سواد آموزي و هنرستان را مورد بررسي قرار داد . وضعيت اين موارد در روستاي سقرچين به شرح زير مي باشد :
- دبستان : در مقطع ابتدايي در روستا وجود دارد و مشکل مشاهده نمي شود .
- راهنمايي : در مقطع راهنمايي در روستا وجود ندارد و دانش آموزان پسر و دختر از اين لحاظ به اصيل آباد مراجعه مي کنند .
- نهضت سواد آموزي : در روستا نهضت سواد آموزي داير مي باشد .
3- خدمات درماني
 در روستاي سقرچين خدمات درماني شامل خانه بهداشت روستا است که برخي از خدمات درماني روستا با مراجعه يک روز پزشک به اين روستا مرتفع مي شود .
- مرکز بهداشتي و درماني : در ، روستاي سقرچين مرکز بهداشتي و درماني وجود ندارد و محل مراجعه شهر شهريار مي باشد .
- مطب پزشک : مطب پزشک در روستا وجود ندارد  واهالي روستا به شهر شهريار مراجعه مي کنند .
- داروخانه : داروخانه در روستا وجود ندارد و اهالي روستا جهت استفاده به شهر شهريار مراجعه مي کنند .
4- خدمات بهداشتي
- حمام عمومي : روستا داراي حمام عمومي غير فعال مي باشد و اهالي در منازل خود داراي حمام مي باشند .
- غسالخانه و گورستان : روستا داراي غسالخانه و گورستان خارج از محدوده بافت روستا مي باشد .
- دفع زباله : در روستا براي جمع آوري زباله ها خانگي برنامه ريزي شده و دفع زباله به روش بهداشتي انجام مي شود .

5- خدمات اداري – سياسي
اين نوع خدمات شامل دفتر مخابرات ، پست ، بانک ، دهداري و شوراي اسلامي مي باشد . که در روستا فقط دفتر مخابرات و شورا فعال مي باشد و ساير خدمات اداري سياسي از شهريار تامين مي شود .
6- خدمات انتظامي – نظامي
از لحاظ خدمات انتظامي روستا داراي پايگاه مقاومت بسيج مي باشد .
7- خدمات تجاري
خدمات تجاري روستا 20 واحد تجاري شامل بقالي ، نانوايي ، قصابي ، بنگاه املاک ، ميوه فروشي و ... مي باشد .
8- خدمات معين
از لحاظ خدمات معين مانند عامل فروش نفت و گازوئيل ، تعميرگاه ماشين آلات و فروشگاه تعاوني مي باشد که در روستا تنها عامل فروش نفت وجود دارد و اهالي جهت رفع اين نوع خدمات به شهريار ، اصيل آباد و فرارت مراجعه مي کنند .
9- خدمات فرهنگي – مذهبي
هيچ نوع خدمات فرهنگي در روستا وجود ندارد که اين عامل باعث معظلات اجتماعي فراواني در روستا شده است . خدمات مذهبي روستا هم شامل يک باب مسجد مي باشد .
در مجموع مي توان نتيجه گرفت که در روستاي سقرچين داراي امکانات و خدمات اوليه مي باشد و در برخي زمينه هاي خدماتي به مراکز زير وابسته بوده که مي توان براي اين روستا به عنوان نقاط نافذ ذکر کرد .
نقاط نافذ بر روستا به ترتيب اوليت عبارتند از :
1- روستاي اصيل آباد
اين روستا در فاصله 1 کيلومتري روستاها قرار دارد که اهالي روستاي سقرچين به جهت استفاده از خدمات آموزشي و تجاري به آن مراجعه مي کنند .
2- شهر شهريار
شهر شهريار در فاصله 11 کيلومتري روستا قرار دارد و اين روستا جهت استفاده از برخي از خدمات تخصصي درمان ، آموزشي ، مراکز تجاري ، اداري و تاسيساتي و  فني به اين شهر که به عنوان مرکز شهرستان و بخش مي باشد مراجعه مي کنند .
1-5- شناسايي روستا :
در قسمت شناسايي روستا به بررسي موقعيت جغرافيايي ، ويژگيهاي طبيعي ، جمعيتي ، فرهنگي ، اقتصادي ، کالبدي ، مديريت ،کاربري اراضي ، کيفيت ابنيه ، شبکه هاي ارتباطي ، تاسيسات زير بنايي و معماري روستا پرداخته مي شود .

1-5-1- معرفي روستا به لحاظ موقعيت جغرافيايي
موقع رياضي
روستاي سقرچين در عرض جغرافيايي 35 درجه و 34 دقيقه شمالي (34  35 ) و طول جغرافيايي 51 درجه و 0 دقيقه شرقي (00  51 ) واقع شده است .
موقع نسبي
اين روستا از سمت شمال به روستاي بکه ، از سمت جنوب به روستاي انجم آباد و غرب به روستاي رنگرز و از شرق به اصيل آباد محدود مي شود.
موقع سياسي
 روستاي سقرچين يکي از روستاهاي دهستان جوقين مي باشد . اين دهستان يکي از دهستان هاي بخش مرکزي شهرستان شهريار است که در محدوده شرقي شهرستان واقع شده است . دهستان جوقين طبق آمار سال 1375 داراي 25 آبادي داراي سکنه مي باشد و مرکز آن روستاي جوقين مي باشد .
1-5-2- ويژگي هاي جغرافيايي و طبيعي روستا :
ويژگي هاي جغرافيايي و طبيعي روستا در قالب مطالعات انجام شده و استخراج آمار و اطلاعات مربوط در محدوده بخش مرکزي مورد بررسي قرار مي گيرد .

1-5-2-1- زمين شناسي :
تشکيلات زمين شناسي شهريار به دو دسته کلي به شرح زير تقسيم مي شوند :
1- سنگهاي آتشفشاني که شامل گدازه هاي ائواوليگوسن مي باشند . اين سنگها به واسطه وجود ژيوکلاژ ( آندزين ) و آمفيبول در آنها تجزيه اکسيدهاي آهن سطح آنها رنگ قهوه اي تا سياه براق به خود گرفته اند . اين دسته از سنگهاي آتشفشاني عمدتاً در مرکز و جنوب شرقي شهرستان وجود دارد .
2- تشکيلات رسوبي که بخش عمده اي از اراضي شهرستان را شامل مي شوند تشکيلات آبرفتي هستند که سرچشمه عمده آن تشکيلات کرج مي باشد و به روي رسوبات ميوسن فوقاني رسوب کرده اند . تشکيلات رسوبي شامل پادگانهاي آبرفتي يا لايه هاي بادبزني شکل ، دشت آبرفتي با تشکيلات بادبزني شکل و کنگلومراي پليوسن مي باشند . اين ابرفتها در بخش هاي شمالي دانه درشت و متراکم است که بتدريج به سمت و جنوب شرقي دانه ريزتر شده و مقدار رس آن افزايش مي يابد .
3- ويژگي زمين شناسي منطقه از نظر وجود تشکيلات آبرفتي در بخش مهمي از شهرستان شهريار زمينه مناسبي را براي نفوذ سريع آبهاي سطح الارضي و هدايت آبهاي زير زميني به سمت جنوب و جنوب شرقي و تشکيل سفره هاي غني در آنجا فراهم آورده است . در گذشته که قسمت اعظم جريان سطحي رودخانه کرج به روش ابتدايي براي آبياري اراضي شرقي هدايت و باعث تغذيه سفره هاي آب زير  زميني مي شد . ويژگي زمين شناسي منطقه از نظر وجود تشکيلات آبرفتي در بخش مهمي از شهرستان زمينه مناسبي را براي نفوذ سريع آبهاي سطح الاراضي و هدايت آبهاي زير زميني به سمت جنوب و جنوب شرقي و تشکيل سفره هاي آب زير زميني غني در آنجا فراهم آورده است . وجود سفره هاي غني آب زير زميني در بخش شرقي و جنوب شرقي شهرستان و ديگر امکانات طبيعي از جمله خاک مناسب ، نقش موثري در تشکيل کانونهاي روستايي در مقايسه با بخش غربي شهرستان داشته است .
نمودار شماره 14 : درصد شاغلان بخشهاي عمده اقتصادي روستاي سقرچين در سال 1383

1-5-7-2- بررسي بخشهاي عمده اقتصادي
الف – بخش کشاورزي
تعداد 70 نفر از ساکنان روستا در بخش کشاورزي مشغول فعاليت بوده اند که 5/24 % از کل شاغلين روستا را شامل مي شود . روستاي سقرچين در دشت شهريار واقع شده است که داراي اراضي کشاورزي مناسب با قابليت درجه يک زراعي مي باشد ، خاکهاي آن خاکهاي رس و شني با مقدار زياد سيلت و در طبقات زير داراي گچ مي باشد ، اين اراضي جهت زراعت آبي مناسب مي باشد .
جدول شماره 18 : وضعيت جمعيت فعال روستاي سقرچين در سالهاي 1375
سال ويژگي کل جمعيت
روستا جمعيت 10 ساله و
بيشتر جمعيت شاغل سهم اشتغال
(درصد ) نرخ اشتغال
(درصد ) خانوار نسبت شغل براي هر خانوار
   مرد  زن جمع مرد  زن جمع    
1375 تعداد 436 166 180 346 96 8 104 --- --- 2/3 1
 درصد 100 48 52 100 3/92 7/7 100 8/23 30 --- ---

جدول شماره 19 : گروهاي عمده شغلي روستاي سقرچين در سال 1383
ويژگي کشاورزي صنعت خدمات
تعداد 70 35 31
درصد 5/51 7/25 8/22

بطور کلي طبق آمار جهاد کشاورزي شهرستان شهريار 200 هکتار آن به بخشزراعت آبي تعلق دارد هکتار آن سطح باغات مي باشد . زمينهاي کشاورزي روستا در حواشي بافت روستا در قسمتهاي شمال ، جنوب ، شرق و غرب پراکنده شده اند . مهمترين محصولات کشاورز روستا به ترتيب انگور ، گندم و جو تشکيل مي دهد .
منابع آب کشاورزي روستاي سقرچين شامل سه حلقه چاه عميق مي باشد . بواحد محلي آب ساعت مي باشد و مدار گردش آب 14 و 16 روز است که هر خانوار صاحب نسق طبق ميزان سهامي که دارد از آب بهره برداري مي کند . روش آبياري با توجه به بررسي هاي به عمل آمده به صورت غرقابي است که از قديم الايام مورد قبول کشاورزان اين منطقه بوده است .
ب- فعاليت دامداري
 فعاليت دامداري در روستاي سقرچين محدود به 3 خانوار دامدار است مجموع دام اين خانوارها 150 راس گوسفند و بره مي باشد .
ج- فعاليت صنعتي
تعداد 35 نفر از افراد روستا صنعت مشغول  فعاليت هستند که درمراکز صنعتي چون بيسکويت کرج ، باطري نور و الياف شاغل هستند.
د- فعاليت خدماتي
تعداد 31 افراد روستا در بخش خدمات مشغول فعاليت مي باشند که 8/22 % از کل شاغلين روستا را شامل مي شود . فعاليتهاي خدماتي روستا شامل يک واحد آموزشي ، خانه بهداشت و واحدهاي تجاري مستقر در روستا مي باشد .
1-5-8- شناخت تاريخچه و بررسي علل پيدايش روستا
در بررسي پيدايش روستا ، اشتغال به کشاورزي از بارزترين شاخصه هاي پيدايش و توسعه روستا نام برده شده است . اين عامل به همراه وجود شريانهاي آب نظير قنات که در حال حاضر وجود ندارد ، براي مصارف کشاورزي و غيره استفاده مي شود . به عنوان عمده ترين عامل موثر در پيدايش روستاها مي توان نام برد . ضمن اينکه توپوگرافي هموار منطقه به همراه خاک حاصلخيز آن موجب شکل گيري روستاها در محل فعلي شده است و در مراحل بعد همبستگي اجتماعي در ميان اقوام ، موجب دوام و توسعه روستاها شده است .
1-5-9- شناخت عوامل موثر در شکل گيري و مراحل رشد وتوسعه روستا
عوامل گوناگوني در شکل گيري و نحوه استقرار مکاني – فضايي سکونتگاههاي روستايي دخالت دارند .اگر چه ممکن  است عاملي به تنهايي و به عنوان عامل تعيين کننده و بنيادي در انتخاب محل استقرار نقشي اساسي بازي کند. اما در آن ميان قاعدتاً عوامل مختلف طبيعي – فرهنگي هستند که به صورت مجموعه اي مرتبط و در رابطه متقابل با يکديگر هر يک سهمي بر عهده مي گيرند . در واقع عوامل گوناگون طبيعي ، فرهنگي ، اقتصادي ، سياسي ، مذهبي ، نظامي ، ارتباطي ، و مانند آن هستند که به يک سکونتگاه روستايي از نظر مکاني – فضايي – شخصيتي خاص مي بخشد . عوامل موثر در نحوه شکل گيري و پراکندگي مکاني سکونتگاههاي روستايي را به طور کل به دو دسته تقسيم بندي و بررسي نمود1 .
عوامل محيط طبيعي
عوامل محيط فرهنگي و اجتماعي – اقتصادي
در بررسي عوامل طبيعي موثر در استقرار سکونت گاه ها عوامل اشکان ناهمواري آب و هوا ، پوشش گياهي و زيست محيط و نحوه دسترسي به منابع آب  خاک دخالت دارد . از مهمترين عوامل فرهنگي ، اجتماعي و اقتصادي مي توان به امکانات ارتباطي ، سياسي ، نظامي وفرهنگي مذهبي ، نوع معيشت نام برد . 
در شکل گيري روستاي سقرچين توانمندي عوامل طبيعي نظير اقليم ، توپوگرافي ، خاک و منابع آ و پوشش گياهي بيشتر از ساير عوامل دخالت داشته است در اين ميان مي توان وجود منابع آب زيرزميني کافي و خاکهاي حاصلخيز به علت قرار گيري در دشت شهريار از مهمترين عوامل در تجمع جمعيت روستا دانست . مراحل توسعه روستا در جريان رشد تاريخي خود ، بارها محدوده هاي تثبيت شده موقتي را در نورديده و بيرون خزيده است و ورستا پيرامون فضاهاي مناسب گسترش يافته ايت .
بافت روستا امروز ترکيبي از ساخت و سازهاي گوناگون روستايي است که در طول تاريخ تکوين و توسعه روستا بوجود آمده است ، اين روند توسعه به ترتیب توالی تاریخی شکل گیری عبارتند از بافت سنتی و متراکم در مرکز روستا ، بافت سنتی نو بنیاد پیرامون مرکز و بافت حاشیه ای که چنین بافتی در مجموع به شدت بدون نظم و بی ارتباط با تناسب جمعیت و نقش روستایی است که فاقد استخوان بندی منسجم و محکم می باشد .  تعیین  دقیق مراحل توسعه روستا با توجه به عدم اسناد و مدارک کافی به هیچ وجه امکان پذیر نیست ولی بافت موجود روستا گویای حقایقی است که می توان به کمک آن محدوده مراحل توسعه را به تصویر کشید . گسترش ادواری و تاریخی روستا را از مسایل مهمی که همواره در تهیه طرحهای هادی مورد نظر می باشد و در واقع توفیق و یا عدم توفیق طرح در هدایت منطقی و مطلوب توسعه روستا تا حد زیادی بدان بستگی دارد . مراحل رشد و توسعه فیزیکی روستا از اول شکل گیری تا به امروز را می توا به سه مرحله مشخص تقسیم نمود که در نقشه شماره 4 نشان داده شده است .
1- هسته اولیه
هسته اولیه روستا شامل بافت قدیم روستا که در حال حاضر در مرکز روستا قرار دارد می باشد . این قسمت از روستا دارای بافت متراکم با کوچه های تنگ و باریک و مساکن خشت و گلی است .
2- مرحله اول توسعه
در طرف شرق و غرب هسته اولیه گسترش روستا به صورت منظم مشاهده می شود . عناصر اصلی این قسمت از روستا در حال حاضر شامل مساکنی است که اکثراً از خشت و گل و برخی هم مرمت گردیده اند و با مصالح مقاوم شامل آهن و آجر ساخته شده اند همچنین مسجد روستا هم در این قسمت باز سازی شده است .
3- مرحله دوم توسعه
در سالهای بعد از انقلاب اسلامی با توجه به افزایش جمعیت و همچنین بهبود امکانات ارتباطی و خدماتی گسترش یافت روستا به صورت منظم در قسمت جنوب و شمال مرحله اولیه گسترش مشاهده می شود . عناصر اصلی این قسمت از بافت روستا شامل مساکن نوساز با مصالح مقاوم می باشد .

1-2- ویژگی های طبیعی شهرستان شهریار :
1-2-1- توپوگرافی شهرستان شهریار :
ارتفاع دشت شهریار از سطح دریا در قسمتهای شمالی 1250 متر در نواحی جنوبی 1150 متر ، در قسمتهای شرقی 1050 و در غرب 1160 متر می باشد . شیب هیرولیک منطقه عموماً به طرف جنوب شرقی و حدود 6 در هزار می باشد .
1-2-2- زمین شناسی :
دشت شهریار را آبرفتهای سری C , B تشکیل می دهد که در بعضی مناطق هموژن نبوده و دارای عدسیهایی از نوع رس می باشد که این عدسیها بیشتر در مناطق بابا سلمان ،محمود آباد ، خلج آباد ( نواحی شرقی ) وجود دارد .
1-2-3- ویژگی های اقلیمی :
عوامل اصلی در شکل دهی سیمای اقلیمی عامل ارتفاع ، عرض جغرافیایی ، منابع آبها ، سیستم های هواشناسی ، پوشش گیاهی ، کشاورزی و صنایع هستند که از میان عوامل فوق ارتفاع موثرترین است .
بر اساس نقشه بیو کلیماتیک ایران تهیه شده بر طبق روش آمپرژه دشت شهریار دارای آب وهوای خشک سرد است . همچنین بر اساس روش طبقه بندی اقلیمی دمارتن دشت شهریار دارای آب و هوای خشک بیابانی می باشد .
بطور کلی از ویژگی های این نوع تیپ اقالیم زمستانهای نسبتاً سرد و تابستهای گرم و خشک می باشد . به عبارت دیگر اختلاف دمای سالانه که ناشی از موقعیت قاره ای است در تابستان به دلیل توسعه و نفوذ هوای حاره برروی زمین گرم و درجه حرارت را بالا می برد و از طرف دیگر در زمستان بر اثر توده  هوای قاره ای میزان بارندگی محدود است .

1-2-3-1- ریزش جوی :
رژیم بارندگی در شهرستان شهریار در مجموعه مدیترانه ای است یعنی در طول فصول پاییز و زمستان حدود 69% از بارندگی سالانه ریزش ریزش می نماید و در فصل خشک که از اواسط اردیبهشت تا اوایل مهر ماه ادامه دارد کمتر از 14 % بارندگی سالانه نازل می گردد . در واقع با شروع فصل پاییز توده کم فشار حرارتی حاکم بر فلات ایران به عرضهای جغرافیایی پایین تر رانده شده و فضای مناسبی برای ورود جریانات جوی بارانزا فراهم می گردد . از این رو منشاء اصلی بارندگی های منطقه را می توان سیستم های بارانزائی دانست که به تناسب از اوایل پاییز تا اواسط بهار منطقه را تحت تاثیر قرار داده و موجب ریزشهای جوی آن می گردند .
میانگین بارندگی شهرستان شهریار با توجه به ایستگاه کرج 237 میلی متر است ، حداکثر بارندگی در شهرستان شهریار در ماه دی حدود 40 میلیمتر و حداقل آن در ماه مرداد و شهریور با 1 میلی متر می باشد .
منحنی نوسانات بارندگی در منطقه نشان  می دهد که در همه ماه های سال باران نمی بارد ولی بیش از 8 ماه از سال یعنی مهر تا اردیبهشت بارندگی وجود دارد . تابستان ها از خرداد تا شهریور خیلی کم روزهای بارانی دیده می شود و توزیع بارندگی فصلی منطفه از این قرار است که بهار حدود 1/18 % ، تابستان حدود 1/2 % ، پاییز حدود 5/32 % و زمستان حدود 3/47% بارش کل را به خود اختصاص داده اند .
1-2-3-2- دما :
درجه حرارت یا دما عبارت است از اندازه گیری انرژی گرمایی که در خاک و هوا قابل پخش می باشد . شهرستان شهریار با توجه به واقع شدن در منطقه دشت دارای هوای گرم است .
بررسیهای آمار درجه حرارت ایستگاه کرج در یک دوره 20 ساله نشان می دهد که متوسط دمای سالانه 7/13 درجه سانتیگراد میانگین حداکثر دما 2/21 و میانگین حداقل دما 1/8 درجه سانتیگراد می باشد .
در ایستگاه کرج اوج خیزش گرما مقارن با تیرماه و نهایت افت دما منطبق بر دی ماه است . دی ماه و تیر ماه به ترتیب با ارقام 1 و 7/25 درجه سانیگراد سردترین و گرمترین ماههای سال را در بین ماههای مختلف سال به خود اختصاص می دهند .  با شروع فصل پاییز دمای هوا سیر نزولی یافته و در دی ماه به سردترین موقعیت خود می رسد . با شروع بهمن ماه و به جانب بهار به تدریج به میزان دمای هوا افزوده شده و در گرایش به تابستان به حداکثر میزان ماهانه خود می رسد .
1-2-3-3- رطوبت نسبی :
در ایستگاه کرج حداکثر رطوبت نسبی ارقام 86 % مربوط به دی ماه است و کمترین آن با 18% مربوط به شهریور ماه است . میانگین حداکثر و حداقل رطوبت نسبی ایستگاه کرج به ترتیب 73 و 32 % و متوسط سالانه آن 50% می باشد .
1-2-3-4- یخبندان :
بررسی تواتر نسبی پدیده یخبندان در ماههای مختلف ایستگاه کرج نشان می دهد که یخبندان معمولاً از ماه آبان در منطقه آغاز و در ماه فروردین خاتمه می یابد . بیشترین تعداد روزهای یخبندان مربوط به دی ماه بوده و لذا احتمال وقوع این پدیده در دی ماه بیش از سایر ماههاست . میانگین سالانه تعداد روزهای یخبندان ایستگاه کرج 80 روز است .
1-2-3-5- باد :
بطور کلی جریانهای هوایی که در منطقه شهریار نقش موثری ایفا می نماید عبارتند از :
- بادهای غربی :
این بادها شاخه ای از جریان هوایی اقیانوس اطلس است که از شمال غرب وارد ایران می شود و پس از عبور از گیلان و تالش از تنگه  منجیل عبور می کند  و وارد دشت قزوین و کرج می شود و از آنجا به دشت شهریار می رسد . موعد وزش این باد از اواخر پاییز تا اواخر بهار می باشد .
- بادهای جنوب شرقی و شرق :
این بادها متاثر از جریانات هوایی نواحی مرکزی ایران بوده و در تابستان با عبور از کویرهای نمک و لوت ، گرد و غبار و شن به همراه می آورد .

- بادهای شمال غربی :
سر چشمه این بادها از اقیانوس اطلس است و در تهران موجب ریزش باران و برف در پلییز و زمستان می شود .
- بادهای محلی :
باد شهریار و باد مه از زمره بادهای محلی منطقه شهریار می باشد . باد شهریار از جریانات هوایی مدیترانه و باد مه از جریانات هوایی اقیانوس اطلس سرچشمه می گیرد . جهت بادهای محلی از غرب به شرق با تمایل به جنوب می باشد .
1-2-4- منابع آب :
1-2-4-1- آبهای سطحی
- رود کرج
پر آب ترین رود دامنه های البرز ، رود کرج است که در چهل کیلومتری غرب تهران از کانون آبگیر خرسنگ کوه سرچشمه می گیرد . از این کانون دو شاخه دانگ رود و  ولات رود به سمت غرب جریان می یابند . پس از این دو رود ، رود گچسر در پای کوه کندوان به آن متصل می شود . در ادامه حرکت این رود به سمت جنوب ، شاخه های متعددی به ویژه از ساحل شرقی رود به آن می پیوندد که از مهمترین آنها شعب شهرستانک ، ارنکه ، و کندور را می توان نام برد .
رود کرج از بخش شمال شرقی وارد شهرستان شهریار می گردد . این رود با انشعاباتی که در مسیر حرکت به سمت جنوب شرقی پیدا می کند ، موجبات آبیاری روستاهای بخش شرقی شهرستان را فراهم می آورد . این انشعابات پس از خروج از شهرستانهای شهریار و رباط کریم قم به هم پیوسته و هب دریاچه نمک می ریزد .
طول رود کرج در حدود 220 کیلومتر و دبی متوسط آن بر اساس اطلاعات ایستگاه اندازه گیری بیلقان در سال آبی 74-1373 حدود 33/19 متر مکعب در ثانیه بوده است . این مقدار در اسفند ماه به حداقل (11/11 متر مکعب در ثانیه ) و در اردیبهشت به حداکثر (50/40 متر مکعب در ثانیه ) می رسد . میزان متوسط مجموع آب سالیانه این رود بالغ بر 69/609 میلیون متر مکعب می باشد .
با احداث سد کرج در سال 1344بر روی رودخانه کرج ،برای تامین قسمتی از آب آشامیدنب  شهر تهران ، سهمیه آب این رودخانه برای امور زراعی روستاها کم گردید . در سال های اخیر هر چه جمعیت تهران رو به فزونی گذاشته است ، برای تامین آب آشامیدنی این شهر ، سهم بیشتری از آب رودخانه به این امر اختصاص داده شده و طبیعی است که در کنار آن سهم آب کشاورزی شهرستان شهریار از آب رودخانه کرج رو به کاهش گذاشته است . برای جبران کمبود آب ، فشار بیشتری به منابع آب زیر زمینی وارد شده که موجبات کاهش اهای زیر زمینی ، موجب کم رونق شدن کشاورزیدر روستاهای این شهرستان گردیده است .

- رودخانه شور
سر چشمه اصلی این رود کوههای سلطانیه است که پس از مشروب ساختن دشتهای قزوین ، ساوجبلاغ و اشتهارد از بخش شمالی وارد شهرستان شهریار می گردد .
بر اساس اطلاعات ایستگاه اندازه گیری شور در سال آبی 73-1372 حجم آب سالیانه رود شور 38 میلیون متر مکعب می باشد . آب این رودخانه به سبب عبور رود از اراضی شور شهرستان اشتهارد ، در هنگام ورود به شهرستان شهریار از شوری زیاد برخوردار است که بر اثر عبور رود از اراضی شور قسمت مرکزی شهرستان شهریار بر شوری آن افزوده می گردد . آب این رودخانه به سبب شوری بیش از حد آن قابل استفاده برای کشاورزی نیست . رود شور در استان قم به رود خانه کرج پیوسته و به دریاچه نمک می ریزد .
1-2-4-2- آبهای زیر زمینی :
بر اساس اطلاعات سر شماری عمومی کشاورزی سال 1367 ( استان تهران و استان مرکزی ) در شهرستان شهریار 481 حلقه چاه عمیق ،142 حلقه چاه نیمه عمیق ، 28 چشمه دائمی و 35 قنات وجود دارد .
نکته حائز اهمیت در مورد منابع آب زیر زمینی شهرستان شهریار پایین رفتن سطح آب های زیر زمینی  بر اثر برداشت  زیاد آب و خشک شدن سالانه تعدادی از چاهها ، قنوات و چشمه هاست .
در حال حاضر نیز پایین رفتن سطح آب زیر زمینی و کم شدن آبدهی چاهها ادامه دارد . بنا بر گزارش حضوری کارشناسان اداره کل امور آب ، شرکت آب منطقه ای تهران ، مراجعات روز افزونی از شهرستان شهریار برای کف زنی و به عمق بردن آنها به ویژه در بخش شرقی شهرستان برای دستیابی به آب مورد نیاز امور کشاورزی و صنعتی وجود دارد . پایین رفتن سطح آبهای زیر زمینی باعث کاهش آب مورد نیاز کشاورزی روستاها و کم رونق شدن کشاورزی در روستاهای شهرستان به ویژه روستاهای شرقی می شود . با احداث سد ذخیره ای کرج ، جریانهای عمده سطحی دشت شهرستان شهریار کاسته و تقریباً قطع گردیده و در حقیقت ، آبهایی که از طریق مخزن زیر زمینی تغذیه می شدند قطع شده و در نتیجه آبدهی قنوات به تدزیج کم گردید . اهالی روستاها برای جبران کمبود آب اقدام به حفر چاه های نیمه عمیق و عمیق کرده و برداشت را بطور مصنوعی ثابت نگه داشته و در بعضی موارد بنا به ضرورت کاهش هم دارد .
با احداث سد ، از آبی که وارد مخزن زیر زمینی شده ، کاسته و از طرف دیگر با حفر چاه آبی که از این مخزن برداشت می شده افزوده گردیده است . بنابراین هر ساله  بخشی از آبی که در طی دوره های گذشته در این مخزن شده ، برداشته و مخزن را بتدریج خالی می نموده است . در سالهای اولیه این کم شدن حجم آب مخزن باعث عوارضی مانند پایین رفتن سطح آب زیر زمینی گردید که این امر در سالهای بعدی باعث خشک شدن تعداد زیادی از قنوات ، کم شدن آبدهی تعدادی از قنوات و چاهها شد .
1-2-5- خاک :
الف – اراضی درجه یک
این اراضی قابل کشت و مناسب جهت کشاورزی و آبیاری و بدون هیچگونه محدودیت ظاهری است که با یک برنامه ریزی صحیح و با توجه به وضعیت آب و هوایی منطقه می توان حداکثر بهره برداری را از آن نموده است .
ب- اراضی درجه دو
این اراضی قابل کشت و مناسب برای کشاورزی و آبیاری است ولی با توجه به محدودیتهای کمی که دارد ارزش زراعی و بازده آن در شرایط یکسان از اراضی درجه یک کمتر است .
ج- اراضی درجه سه
اراضی نسبتاً قابل کشت است که برای زراعتهای آبی دارای اشکالات و یا محدودیتهای نسبتاً زیادی می باشند .

د- اراضی درجه چهار
قابلیت کشت این اراضی محدود و به علت اشکالات و یا محدودیتهای  زیادی برای زراعتهای آبی دارد تنها در شرایط خاص و جهت کشت نباتات بخصوصی قابل استفاده می باشد .
1-2-6- پوشش گیاهی :
مطالعات انجام شده در مورد پوشش گیاهی منطقه نشان می دهد که شهرستان شهریار گیاهان متعددی از جمله خارشتر ، خار زرد ، گون ، شیرین بیان ، کاشنی ، کنگر وحشی ، پنجک وحشی ، درمنه ، اسفند ، بومادران ، ختمی ، گل گندم ، پنیرک ، پونه ، شیرینک ، فرفیون ، خاکشیر ، بارهنگ ، گل قاصدک ، مرغ ، نی ، سلمک ، بوریا ، چمن ، جو دوسر و منداب می رویند که فراوانی هریک از گیاهان فوق بر حسب شرایط خاک متفاوت
 می باشد.
1-5-2-2- بررسی سوانح و بلایای طبیعی
الف) بررسی گسل های فعال منطقه مورد مطالعه :
بر اساس پژوهشهای انجام شده این منطقه از نواحی زلزله خیز فلات ایران به شمار می آید و در طول تاریخ بارها زمین لرزه های مهیبی آنرا متاثر ساخته است . بر اساس مطالعات پهنه بندی خطر نسبی زمین لرزه در ایران این منطقه جزء پهنه بندی لرزه زمین ساخت البرز جنوبی قرار دارد .  از دیدگاه لرزه زمین ساختی این منطقه در زون  لرزه زمین ساختی البرز قرار می گیرد . در این زون رنادگی هایی با راستای شمال باختری – جنوب خاوری و شمال خاوری – جنوب باختری وجود دارند . تعداد قابل ملاحظه ای از این راندگی ها جنبی بوده و در نتیجه حرکات روی داده در امتداد آنها موجب رخداد زمین لرزه های دهشت باری نیز شده اند .
گسله های توانمند این منطقه شامل استانهای تهران – سمنان – مرکزی و زنجان می باشد که مهمترین گسله های منطقه مورد مطالعه به شرح زیر است 1.
2- گسله اشتهارد
گسلی است به درازای 62 کیلومتر ، راستای خمدار کم و بیش E –W و شیب به سوی شمال که در 4 کیلومتری شمال اشتهارد قرار دارد .
3- گسله جنوب اشتهارد
گسله ای است با راستای E –W درازای 52 کیلومتر و شیب به سوی جنوب که از نزدیکی شهر اشتهارد می گذرد .
4- گسله رباط کریم
گسله ای است با راستای جنوب غربی – شمال شرقی ، شیب به سوی جنوب باختری و دارازای بیش از 100 کیلومتر که در بخش جنوبی رودخانه شور و به موازات آن جای دارد  .
1-5-2-3- توپوگرافی
بررسی نقشه منحنی های میزان شهرستان شهریار  نشان می دهد که بخش شمال غرب این شهرستان نسبت به بخشهای دیگر آن از ارتفاع بیشتری برخوردار است . این بخش که قسمتهای جنوبی کوه های تارزو و تاوره را شامل می شود ، دارای ارتفاع کمتر از 1500 متر می باشد .
ارتفاع اراضی از شمال غرب ، غرب و شمال غربی به سوی شرق شرق کاسته می شود به گونه ای که در منتهی الیه قسمت جنوب شرقی ، ارتفاع اراضی به 1000 متر نزدیک می گردد . در حد فاصل قسمتهای شمال غرب و شمال تا جنوب شرق ، کوه های متعددی از جمله کفتر لو ، آق داغ ، تخت رستم و قوری داغ دیده می شود .
این ارتفاعات ناشی از حرکات برونزایی این دوره های میانی بوده و جنس آنها از نوع سنگهای آذرین می باشد .
جهت شیب در شهرستان شهریار از شمال غرب به شرق و جنوب شرق و از شمال به جنوب شرق می باشد . روستای سقرچین در ارتفاع 1102 متر از سطح دریا می باشد .
1-5-2-4- اقلیم
خصوصیات آب و هوایی یک منطقه تحت تاثیر عوامل متعددی قرار دارد که به صورت اجزایی از یک سیستم بزرگ در تعیین اقلیم یک منطقه نقش ایفا می کنند به هر حال سه عامل اصلی ، موقع مطلق ، موقع نسبی و توپوگرافی در این خصوص نقش مهمتری دارند . از نظر موقع مطلق روستای سقرچین در عرض 35 درجه شمالی قرار گرفته است .
بنابراین در تابستانها تحت تاثیر کم فشار گسترده ایران ، پاکستان یا کم فشار مرکزی که تمامی مرکزی را در بر می گیرد و همچنین  پر فشار اقیانوس اطلس شمالی قرار دارد .
در زمستان این محدوده تحت تاثیر پر فشار سیبری و پر فشار آزور و کم فشار مدیترانه ای ( جریانات مرطوب و پر باران ) قرار دارد . مراکز کم فشار و پر فشار فوق ، توده های هوایی مختلف در طول فصل زمستان و تابستان شکل گرفته و منطقه را تحت تاثیر قرار می دهند که از جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد :
- توده هوایی قطبی بری
این توده هوا با شکل گیری و عمیق تر شدن پر فشار سیبری ، در فصل سرد سال از سمت شمال و شمال غرب ، منطقه را تحت تاثیر قرار می دهد . ریزش این توده هوا با کاهش زیاد درجه حرارت همراه است .
- توده هوای قطبی دریایی
مبدا این توده هوا دریای مدیترانه و اقیانوس اطلس است و از لحاظ آب غنی می باشد . این توده  که توده هوای مدیترانه ای نیز نامیده می شود در مدتی قریب به 8 ماه از اوایل مهر ماه تا اواسط اردیبشهت ماه منطقه را تحت تاثیر قرار می دهد . علت اصلی بارندگیهای مختلف در طول سال ناشی از ورود توده هواست .
- توده هوای تروپیکال بری
این توده هوا به طور طبیعی گرم و خشک و ناپایدار است و در تابستان و فصول گرم در ایران مرکزی تشکیل می شود.
الف ) ویژگیهای آب و هوایی
- بارندگی
رژیم بارندگی منطقه در مجموع تحت تاثیر دو عامل ارتفاع و بادهای مرطوب غربی می باشد . بخش اعظم بارندگی منطقه ناشی از ورود جریانهای مرطوبی است که از اواسط پاییز تا نیمه بهار به همراه مراکز کم فشار از غرب کشور وارد فلات ایران می شود و پس از عبور از گستره مدیترانه و غنی تر شدن از بخار آب موجب ریزشهای جوی در منطقه می گردد .
در مجموع رژیم بارندگی منطقه مدیترانه ای است یعنی در طول فصول پاییز و زمستان بیش از 70 درصد بارندگیهای سالانه ریزش می نمایند و در فصل خشک که از اواسط اردبهشت ماه تا اوایل مهر ماه ادامه دارد کمتر از 5 % بارندگی سالانه نازل می گردد . بارندگی سالانه در ایستگاه کرج 237 میلیمتر در یک دوره زمانی 20 ساله بوده است . در ایستگاه کرج آذر و دی به ترتیب با 40 و 40 میلیمتر پر باران ترین و مرداد و شهریور با 1 میلیمتر کم باران ترین ماه تشکیل می دهد و از نظر میانگین فصل بارش زمستان در ایستگاه کرج 3/47 مرطوب ترین فصل سال و تابستان با 1/2 درصد خشک ترین فصل منطقه می باشد .
جدول شماره 8 : میانگین بارندگی ماهانه در ایستگاه کرج طی دوره 20 ساله 1970 -1990
نام ایستگاه دی بهمن اسفند فروردین اردیبهشت خرداد تیر مرداد شهریور مهر آبان آذر میانگین سالانه
کرج 40 36 36 25 15 3 3 1 1 14 23 40 237

نمودار شماره 4 : میزان بارندگی ماهیانه ایستگاه کرج در یک دوره 20 ساله

- دما
در محدوده مورد مطالعه متوسط دمای سالانه در ایستگاه کرج 7/13 درجه سانتیگراد می باشد و میانگین حداکثر دما برای ایستگاه مذکور 1/21 درجه سانتیگراد و میانگین حداقل دما 1/8 درجه سانتیگراد می باشد . حداقل مطلق دما 17- درجه سانتیگراد و حداکثر مطلق دما 9/39 درجه سانتیگراد می باشد .
اختلاف بین حداکثر مطلق دما برای ایستگاه مذکور 9/39+ و حداقل مطلق دما 17 – درجه سانتیگراد است . حالت میانگین دما که معرف شرایط پایدار اقلیمی منطقه است نشان می دهد که محدوده مورد مطالعه در طول چندین ماه از سال در شرایط مطلوب زیست اقلیمی به سر می برد . بیشترین مقدار دمای ماهانه در ایستگاه کرج با مقدار 7/25 درجه سانتیگراد مربط به تیر ماه و کمترین دما با 1 درجه مربوط به دی ماه می باشد .

جدول شماره 9 : میانگین درجه حرارت ماهانه در ایستگاه کرج طی دوره 20 ساله 1970 – 1990
نام ایستگاه دی بهمن اسفند فروردین اردیبهشت خرداد تیر مرداد شهریور مهر آبان آذر میانگین سالانه
کرج 1 8/2 8/7 6/13 7/17 7/22 7/25 8/24 7/21 6/15 6/8 3 7/13

نمودار شماره 5 : میزان درجه حرارت ماهیانه ایستگاه کرج در یک دوره 20 ساله

جدول شماره 10 : مقادیر آماری درجه حرارت در ایستگاه کرج در دوره آماری 1970 – 1990
نام ایستگاه حداکثر مطلق دما میانگین حداکثر دما حداقل مطلق دما میانگین حداقل دما متوسط سالانه دما
کرج 9/39 1/21 17- 1/8 7/13

یخبندان
بنا به تعریف یک روز یخبندان به هر 24 ساعتی گویند که طی آن حداقل دمای هوا به صفر برسد . بررسی آماری تعداد روزهای یخبندان در ایستگاه کرج نشان  می دهد که یخبندان از ماه آبان ماه در منطقه آغاز و در ماه فروردین خاتمه می یابد . ماکزیمم تعداد روزهای یخبندان مربوط به ماه دی بوده و لذا  احتمال وقوع این پدیده در دی ماه بیش از سایر ماههاست . میانگین سالانه تعداد روزهای یخبندان ایستگاه کرج 80 روز است .
- رطوبت نسبی هوا
نم نسبی طبق تعریف عبارت است از نسبت (درصد ) مقدار بخار آب موجود در حجم معینی از یک نمونه هوا ، به مقدار بخار آبی که در هوای اشباع با همان دما و همان حجم می تواند وجود داشته باشد . به علت قرار گرفتن منطقه مورد مطالعه در محدوده عرضهای متوسط و متاثر شدن آن از جریانات مربوط غربی مقادیر نم نسبی در فصول گرم و سرد سال با یکدیگر متفاوتند . بطوریکه در ماههای سرد سال ورود این جریانات مرطوب از مدیترانه و اقیانوس  اطلس باعث افزایش نم نسبی منطقه می گردد . همچنین ریزشهای متوالی مقدار رطوب را نیز افزایش می دهد . در ماههای گرم سال به علت تضعیف اغتشاشات سطوح بالایی جو ، از مقدار نم نسبی کاسته شده و گرم شدن مناطق کویری نیز به این امر کمک نموده و از نم نسبی می کاهد .
نام ایستگاه میانگین های حداقل و حداکثر و متوسط روزانه نم نسبی دی بهمن اسفند فروردین اردیبهشت خرداد تیر مرداد شهریور مهر آبان آذر میانگین سالانه
کرج حداکثر 86 84 81 74 68 61 62 62 61 71 76 84 73
 حداقل  52 47 40 30 26 18 19 19 18 30 36 47 32
 متوسط  70 65 60 49 44 36 37 38 36 49 56 67 50

نمودار شماره 6 : مقایسه میانگین های حداقل ، حداکثر و متوسط نم نسبی در ایستگاه شهریار

بیشترین حداکثر روزانه رطوبت نسبی در ماههای آذر ماه تا اوایل اسفند است . حداقل روزانه رطوبت نسبی دما خرداد تا اوایل مرداد است ، میانگین سالانه ایستگاه کرج 50 % است .
1-5-3- تعیین محدوده اراضی کشاورزی و منابع طبیعی روستا :
ارارضی کشاورزی روستا در حواشی شمال ، جنوبی ، غربی و شرقی روستا قرار دارند . که محدوده آن  از سمت شمال به روستای که از قسمت جنوب به اراضی روستای انجم آباد ، از سمت شرق به اراضی روستا اصیل آباد و از سمت غرب به اراضی رنگرز محدود
می شود.
1-5-4- بررسی منابع تامین آب آشامیدنی و کشاورزی روستا :
1-5-4-1- آب آشامیدنی
آب آشامیدنی روستا سقرچین از طریق یک حلقه چاه عمیق که در سال 1352 در روستا حفر گردیده تامین می شود . این چاه در قسمت شمال روستا حفر شده است که آب آن به یک مخزن از نوع آهنی هوایی ذخیره می شود و از آنجا به شبکه لوله کشی و منازل اهالی روستا متصل می گردد .

2-5-4-2- آب کشاورزی :
آب کشاورزی روستا از طریق سه حلقه چاه عمیق تامین می شود . منابع آب کشاورزی روستا در سالهای گذشته از طریق قنوات تامین می شده است و در حال حاضر این قنوات خشک شده اند .
1-5-5- بررسی ویژگی های جمعیتی روستا
جهت بررسی خصوصیات جمعیتی روستای سقرچیناز داده های آمار دوره های مختلف سر شماری عمومی کشور از سال 1345 الی 1375 و نیز آمار خانه بهداشت روستا در سال 1383 استفاده شده است . در ادامه شاخصهای مختلف مربوط به جمعیت روستا مورد بررسی قرار می گیرد .
1-5-5-1- تعداد جمعیت و خانوار ، بعد خانوار و نرخ رشد :
روستای سقرچین در سال 1345 دارای جمعیتی برابر 423 نفر در قالب 85 خانوار بوده است این اراقام در سال 1355 به 382 نفر جمعیت و 72 خانوار کاهش یافته است .
در سال  1365 جمعیت روستا 474 نفر و 112 خانوار بوده است . در سال 1375 جمعیت روستا برابر 436 نفر در قالب 106 خانوار بوده است . طبق آمار خانه بهداشت روستا در سال 1383 جمعیت روستا برابر 547 نفر در قالب 136 خانوار بوده است . همچنین تعداد 139 نفر در قالب 24 خانوار اتباع خارجی که افغانی می باشند در روستا ساکن هستند . میانگین بعد خانوار در سال 1345 ، 5 نفر بوده که در سالهای 1355 ، 1365 ، 1375 ، و 1383 به ترتیب به 3/5 نفر ،  2/4 نفر ، 1/4 نفر و 4 نفر می باشد .

جدول شماره 12 : تعداد جمعیت و خانوار و بعد خانوار در روستای سقرچین طی سالهای 1383 – 1345
سال جمعیت خانوار بعد خانوار
1345 423 85 5
1355 382 72 3/5
1365 474 112 2/4
1375 436 106 1/4
1383 547 136 4

1-3- ویژگی های جمعیتی ، فرهنگی و اقتصادی شهرستان شهریار :
1-3-1- ویژگی های جمعیتی
 شهرستان شهریار در سال 1375 نفر جمعیت بوده است . از مجموع جمعیت شهرستان تعداد 325024 نفر ( 9/60 درصد ) ساکن در نقاط شهری و تعداد 208808 نفر ( 1/39%) در نقاط روستایی ساکن بوده اند .

جدول شماره 2 : تعداد جمعیت به تفکیک مناطق شهری و روستایی شهرستان شهریار در سال 1375
مناطق تعداد درصد
کل شهرستان 533832 100
مناطق شهری 325024 9/60
مناطق روستایی 208808 1/39

نمودار شماره 1 : مقایسه تعداد جمعیت شهرستان به تفکیک  مناطق شهری و روستایی در سال 1375

از مجموع 208808 نفر از جمعیت مناطق روستایی شهرستان در سال 1375 ، تعداد 134931 نفر ( 6/64%) در بخش مرکزی ، تعداد 67296 ( 2/32 %) در بخش ملارد و تعداد 6581 نفر ( 2/3%) در بخش قدس ساکن بوده اند .
جدول شماره 3: تعداد جمعیت  مناطق روستایی به تفکیک بخش در شهرستان شهریار در سال 1375

نمودار شماره 2 : مقایسه جمعیت و خانوار مناطق روستایی شهرستان شهریار در سال 1375

جدول شماره 4 : تعداد جمعیت و خانوار دهستانهای شهرستان شهریار در سال 1375

نمودار شماره 3 : مقایسه جمعیت دهستانهای شهرستان شهریار در سال 1375

از مجموع جمعیت مناطق روستایی شهرستان شهریار ، دهستان ملارد با 6/25 % بیشترین جمعیت و دهستان هفت جوی با 8/0 درصد کمترین جمعیت را در خود جای داده اند . دهستان جوقین با 8% در رتبه پنجم قرار دارد .
در سال 1375 بعد خانوار برای روستایی برابر 6/4 نفر می باشد . همچنین بعد خانوار برای بخش مرکزی ، ملارد و قدس به ترتیب 6/4 نفر ، 6/4 نفر و 5/4 نفر بوده است .
در سال 1375 از مجموع 533832نفر جمعیت شهرستان تعداد 274455 نفر مرد ( 4/51 %) و 259377 نفر زن (6/48 %) بوده اند که نسبت جنسی آن برابر 8/105 نفر می باشد .

نمودار شماره 7 : مقایسه جمعیت و خانوار روستای سقرچین طی سالهای 1345 – 1383

نمودار شماره 8 : مقایسه بعد خانوار روستای سقرچین
طی سالهای 1345 – 1383

1-5-5-2- تحولات جمعیتی و نرخ رشد جمعیت :
با توجه به آمار جمعیتی روستای سقرچین در دهه های مختلف ، جمعیت روستا در دهه 1345 – 1355 با 41نفر  و13 خانوار کاهش روبرو بوده است . در دهه 1355 – 1365 تعداد 92 نفر جمعیت و 40 خانوار بر جمعیت روستا افزوده شده است . دردهه 1365-1375 تعداد 6 خانوار و 38 نفر از جمعیت روستا کاسته شده است . در 8 ساله 1375 تا 1383 تعداد 111 نفر و 30 خانوار بر جمعیت روستا افزوده شده است .
نرخ رشد جمعیت روستا در دهه 1345 تا 1355 برابر 1- درصد بوده است که دردهه 1355 تا 1365 به 18/2 % افزایش می یابد . این افزایش بیشتر ناشی از میزان مهاجرتهایی است که به روستا صورت گرفته است . در دهه 1365 تا 1375 نرخ رشد جمعیت روستا به 83/0 – درصد می رسد در 8 ساله 1375 تا 1383 نرخ رشد جمعیت روستا برابر 87/2 % می باشد .
به طور کلی تحولات جمعیتی روستا نشان می دهدکه در این روستا در دهه های 1345 تا 1355 روستا برابر 87/2 درصد می باشد .
به طور کلی تحولات جمعیتی روستا نشان می دهد که در این روستا در دهه های 1345 تا 1355 روستا کاهش جمعیت داشته و در واقع روستا با مهاجر فرستی جمعیت روبرو بوده است . دردهه  1355 تا 1365 افزایش جمعیت در روستا مشاهده می شود . در دهه 1365 تا 1375 روستا با کاهش جمعیت مواجه است در 8 ساله 1375 تا 1383 تعداد 111 نفر بر جمعیت روستا اضافه شده است که طبق بررسیهای به عمل آمده بیشتر ناشی از مهاجر پذیری روستا بوده است .
جدول شماره 13 : تعداد حجم افزایش یا کاهش و درصد نرخ جمعیت روستای سقرچین در بین سال های 1383 – 1345

نمودار شماره 9 : درصد نرخ جمعیت روستای سقرچین در بین سال های 1383 -1345

1-5-5-3- مهاجرت
پدیده مهاجرت در سطح روستابه صورت حرکتهای مکانی درون منطقه ای و برون منطقه ای قابل بحث است هر چند دامنه مهاجرتهای روستایی قابل لمس می باشد ولی از میزان مهاجرتها آمار دقیقی در دست نیست بنابراین در بررسی مهاجرت روستا از آمارهای جمعیتی روستا در دوره های مختلف سر شماری و همچنین سرشماری مشاور از 100 % خانوارهای روستا استفاده شده است .
بررسی و تحلیل مهاجرت روستای سقرچین با توجه به آمارهای جمعیت در دوره های سر شماری نشان دهنده مهاجر فرصتی دردهه های 1345 – 1355- 1365 -1375 می باشد . بطوریکه درصد نرخ رشد جمعیت طی این دهه ها به ترتیب برابر 1- و 83/0 درصد بوده است . اما در دهه 1355 تا 1365 و 8 ساله 1375 تا 1383 نرخ رشد جمعیت روستا به ترتیب برابر 18/2 و 87/2 % بوده است .
با توجه به بررسیهای به عمل امده در دهه 1355 تا 1365 افزایش مجعیت روستا بیشتر ناشی از مهاجرین اتباع خارجی یعنی افاغنه بوده است ، اما در سالهای 1375 به بعد به علت ارزانی زمین در این روستا با هجوم مهاجرین به این روستا مواجه هستیم که نرخ رشد در طی سالها هم می تواند گواهی بر آن باشد .

1-5-5-4- ساختار جمعیت :
در بررسی ساختار جمعیت روستای سقرچین ساختار سنی و جنسی جمعیت در سال 1375 و 1383 مورد بررسی قرار می گیرد .
الف ) ساختار سنی
از نظر گروه های عمده سنی در سال 1375 از مجموع 436 نفر جمعیت روستا تعداد 153 (1/35 %) در گروه های سنی 14 – 0 سال ، 244 نفر (56%) در گروه های سنی 64-15 سال بوده اند . همچنین 4/79 % از جمعیت سال 1375 روستا بالای 10 سال و 6/20 درصد کمتر از 10 سال سن داشته اند .
از نظر گروه های عمده سنی در سال 1383 از مجموع 547 نفر جمعیت روستا تعداد 130 نفر (8/23%) در گروه های سنی 14- 0 سال ، سال 389 نفر (1/71 %) در گروه های سنی 64-15 سال و 28 نفر (1/5 %) در گروه های سنی 65 ساله و بیشتر قرار داشته اند .
جدول شماره 14 : گروه های عمده سنی روستای سقرچین در سال 1383

در سال 1383 از مجموع جمعیت 547 نفری  روستای سقرچین تعداد 41 نفر ( 5/7 %) در گروه های سنی نوباوگان ، 34 نفر (2/6 %) در گروه های سنی کودکان ،55نفر (1/10 %) در گروه های سنی نوجوانان ، 138 نفر ( 2/25%) در گروه های سنی جوانان ، 251 نفر (9/45 % ) در گروه های سنی میانسالان و 28 نفر (1/5 %) در گروه های سنی بزرگسالات قرار
داشته اند .

جدول شماره 15 : ساختار سنی جمعیت روستای سقرچین در سال 1383

نمودار شماره 10 : درصد گروههای سنی جمعیت روستای سقرچین در سال 1383

ب – ساختار جنسی
طبق آمار سال 1382 از مجموع جمعیت 547 نفری روستای سقرچین 268 نفر مرد (49% ) و 279 نفر زن (51%) بوده اند که نسبت جنسی آن برابر 96 نفر می باشد بعبارتی دیگر در مقابل هر 100 نفر زن 96 نفر مرد وجود دارد . نسبت جنسی روستا نشان دهنده افزونی زنان بر مردان است .
جدول شماره     گروه های سنی جمعیت را به تفکیک مرد و زن و نسبت جنسی نشان می دهد با توجه به جدول فوق بیشترین درصد جمعیت مردان و زنان در گروه سنی 2—24 سال قرار دارند . بالاترین نسبت جنسی مربوط به گروه سنی 50-54 سال با 220 نفر  و  پایین ترین جنسی مربوط به گروه سنی 55- 59 سال با 50 نفر می باشد .

جدول شماره 16 : جمعیت روستای سقرچین به تفکیک جنس و نسبت جنسی در سال 1383

نمودار شماره 11 : هرم سنی روستای سقرچین در سال 1383

نمودار شماره 12 : مقایسه نسبت جنسی روستای سقرچین در سال 1383

1-5-6- ویژگیهای فرهنگی
1-5-6-1- ساختار فرهنگی
 از نظر فرهنگی روستای سقرچین دارای بافت همگن می باشد . اکثریت جمعیت روستاها بومی و فارس می باشند که به زبان فارسی صحبت می کنند اهالی روستا از خانوارهای بیات ، هفت لنگ و فدایی می باشند . همچنین تعداد 139 نفر در قالب 24 خانوار در روستا ساکن هستند . در مجموع جمعیت روستا با توجه به ترکیب قومی همگن معضلات اجتماعی و تضاد فرهنگی در آن مشاهده نمی شود .
1-5-6-2- مذهب و زبان
تمامی اهالی روستا اثنی عشر بوده و به زبان فارسی صحبت می کنند .
1-5-6-3-سواد
طبق آمار سال 1375 از کل جمعیت 436 نفری روستا 398 نفر جمعیت 6 ساله به بالا بوده اند که از این تعداد 302 نفر با سواد و 96 نفر بی سواد بوده اند بنابراین درصد باسوادی در این سال برابر 9/75 % بوده است . همچنین درصد باسوادی در بین مردان 4/82 % و در بین زنان 70% بوده است .
جدول شماره 17 : جمعیت 6 ساله و بیشتر و نسبت باسوادی و بی سوادی روستا سقرچین در سال 1375

نمودار شماره 13 : درصد با سوادی و بی سوادی روستای سقرچین
در سال 1375

1-5-6-4- تحصیلات
از نظر تحصیلات روستا دارای یک واحد آموزشی در مقطع ابتدائی به صورت مختلط می باشد . تعداد کل دانش آموزان در این مقطع 67 نفر می باشد . تعداد کلاس درس روستا 5 کلاس و کادر آموزشگاه 4 نفر است . از تعداد کل دانش آموزان روستا تعداد 29 نفر (3/43 %) افغانی می باشند . لازم به یاد آوری است که دانش آموزان پسر و دختر در مقاطع راهنمایی و متوسطه به روستای اصیل آباد مراجعه می کنند .
1-5-7- ویژگیهای اقتصادی
1-5-7-1- وضع فعالیت
در سال 1375 از مجموع جمعیت روستا ، 346 نفر (3/79 %) 10 ساله و بیشتر بوده اند که از این تعداد 104 نفر شاغل می باشند . از کل جمعیت در سن کار روستا 166 نفر مردان و 180 نفر زنان را شامل می شوند ، که در بین مردان و در بین زنان فقط 8 نفر شاغل وجود داشته است .
سهم اشتغال در روستای سقرچین در سال 1375، 8/23 % و نرخ اشتغال برابر 30% بوده است ، نسبت شغل برای هر خانوار در سال 1375 برابر 1 شغل و بار تکفل خالص برای روستا برابر 2/3 نفر بوده است . طبق بررسیهای به عمل آمده از خانوارهای روستا تعداد 136 نفر از جمعیت روستا شاغل و 10 نفر بیکار و بقیه خانه دار یا بازنشسته و مستمری بگیر بوده اند . از مجموع شاغلین روستا 70 نفر (5/51 %) در بخش کشاورزی35 نفر در بخش صنعت و ساختمان (7/25 %) و 31 نفر در بخش خدمات (8/22 %) مشغول فعالیت بوده اند .
1-5-10- بررسی نحوه مدیریت و اداره روستا در گذشته و حال
اداره روستا و مدیریت مردمی  آن در طول تاریخ دچار تحولات اساسی بوده و به تبع تغیرات اجتماعی ، اقتصادی وسیاسی مدیریت و اداره امور روستا تغیر پیدا  می کرده است . مدیریت روستا در گذشته قبل از  سال 1341 تحت تاثیر روابط نظام ارباب رعیتی بوده که کلیه امور روستا زیر نظر خان یا مباشر آن حل و فصل می گردید . بعد از تحولات سال 1341  نقطه عطفی در تحول مدیریت روستا از خانخانی به کد خدایی بوده و این تحول به هیچ وجه از اهمیت وجود ریش سفیدان روستا نمی کاهد که هنوز هم همان نقش اساسی و کلیدی را در روستا به لحاظ سالها تجربه دارند . همزمان با آغاز انقلاب شکوهمند اسلامی در ایران نظام مدیریت امور روستاها دچار تحولات اساسی تری گردیده و بعد از سال 1357 و تثبیت حاکمیت اسلامی نقش مدیریت امور روستاها به شوراهای اسلامی داده شده است .
مدیریت روستای سقرچین در سالهای قبل از انقلاب در دست کد خدا و در سالهای بعد از انقلاب اسلامی در دست شوراها بوده است و هم اکنون روستا دارای سه عضو رسمی شورای اسلامی است . طبق قانون شوراهای اسلامی روستا ، یک فرد از طرف اعضای شورا به عنوان دهیار مشخص می شود که به امور داخل روستا نظارت دارد و مشکلات مردم را به مسئولین محلی بالا دست انتقال می دهد .
1-5-10- شناخت و تعیین نحوه کاربری اراضی و سرانه ها :
کاربری اراضی روستا در محدوده خط محاسباتی ، محاسبه شده و کاربری های خارج از آن در محاسبه سرانه ها دخالت نداشته اند . ( نقشه شماره 6)
- کاربری مسکونی
کاربری مسکونی در محدوده بافت دارای سطحی معادل 44500 متر مربع است بنابراین سرانه مسکونی روستا معادل 3/81 متر مربع است و 2/47 % از کل مساحت روستا را در بر می گیرد .
جدول شماره 20 : مشخصات کاربری مسکونی روستای سقرچین در وضع موجود در سال 1383
  

متوسط خانوار در هر واحد مسکونی 7/0 خانوار و متوسط نفر در واحد مسکونی نیز 3 نفر می باشد .
- کاربری تجاری
کاربری تجاری مجموعاً 400 متر مربع مساحت دارد . سرانه تجاری روستا معادل 7/0 متر مربع می باشد .
- کاربری آموزشی
کاربری آموزشی روستا شامل یک واحد مدرسه ابتدایی مختلط می باشد که سطح معادل 4300 متر مربع به خود اختصاص داده است . سرانه این کاربری 9/7 متر مربع است که 6/4 % از کل مساحت روستا را در بر می گیرد .
1-3-2- ویژگی های فرهنگی
ویژگی های فرهنگی شهرستان شهریار در قالب وجه تسمیه ، سواد و دین مورد بررسی قرار می گیرد .
1-3-2-1- وجه تسمیه شهریار به روایت تاریخ
در فرهنگنامه ها معنای لغوی شهریار را برابر بزرگ شهر و فرمانروای شهر آورده اند . شهریار از جمله مناطقی است که دارای سابقه چند هزار ساله بوده و به علت داشتن آب و هوای دلپذیر و زمینهای مستعد کشاورزی مورد توجه قرار  گرفته است .
در مورد دیرینه شهریار می توان گفت ، شاید قدیمی ترین مطالبی که درباره آثار  حیات انسانی این منطقه در منابع تاریخی آمده است حکایت از مظاهر نمودن تمدن هنری اقاوم سیلک در این منطقه در حدود 3800 تا 4000 سال قبل از میلاد دارد . همچنین دکتر عزت الله نگهبان در کتاب شهر نشینی و شهر سازی از هزاره چهارم تا هزاره اول قبل از میلاد با استناد به آثار ارزنده ای که از کاوشهای باستانی از تپه های جوقین ، اسماعیل آبا  ، و تخت رستم و کیکاوس به دست آمده است این منطقه را از لحاظ انسانی زیستی جزء مناطق نادر در جهان می داند .
در کتب جغرافیایی قدیم نام شهریار را به یکی از ولایات مشهور نزدیک ری منسوب داده اند  . حمدالله مستوفی از قلعه ای به همین نام که در شمال شهریار قرار داشته یاد می کند و شرف الدین علی یزدی نیز در شرح جنگلهای تیموری نام شهریار را به ری منسوب داده است . همچنین در منابع تاریخی آمده است که جلگه وسیع شهریار از قدیمی ترین ادوار تاریخی مسکون بوده است ، چنانکه نمونه هائی از ظریف ترین ظروف سفالی منقوش که در تپه های خورین ، آجین و دوجین و پشند به دست آمده حکایت از مسکون بودن تمامیم جلگه های پهناور بین تهران و قزوین می کند و همین مسکون بودن موجب گشته تا در عهد ساسانیان استحکامات و آتشکده های متعددی در نقاط مختلف آن بنیان گذاشته شود . از جمله استحکامات در منطقه شهریار می توان به تپه جوقین اشاره کرد که بر اساس کاوشهای باستانی صورت گرفته و قدمت تاریخی این اثر به دوره ساسانیان باز می گردد و در ضمن بخشی از موزه  ایران باستان به آثار بدست آمده از این تپه اختصاص دارد .
1-3-2-2- دین :
در سال 1375 از جمعیت شهرستان 55/99 درصد را مسلمان تشکیل می داده اند این نسبت در نقاط شهری و روستایی هم 55/99 درصد بوده است .

1-3-2-2- سواد :
طبق آمار سال 1375 از مجموع جمعیت 6 ساله و بیشتر شهرستان شهریار 9/82 درصد باسواد بوده اند . نسبت باسوادی در گروه های سنی 6 تا 14 ساله 9/95 درصد و در گروه های سنی 15 ساله و بیشتر 5/76 % بوده است . در بین افراد لازم التعلیم (6 تا 14 ساله ) نسبت با سوادی در نقاط شهری 6/96 درصد و در نقاط روستایی 4/95 % بوده است . در این شهرستان نسبت با سوادی در بین مردان 7/86 درصد و در بین زنان 5/78 % بوده است .
نسبت با سوادی در بین مردان 6/84 % و در بین زنان 8/77 % بوده است . نسبت با سوادی در بین افراد لازم التعلیم (6 تا 14 ساله ) شهرستان 4/93 % بوده و در گروه سنی 15 ساله و بیشتر 6/75 % بوده است . نسبت با سوادی در مناطق شهری  شهرستان 6/95 % و در مناطق روستایی 1/90 % بوده است .
نسبت با سوادی در بخش مرکزی شهرستان 2/77 % و در بخش جواد آباد 6/68 % و در بخش پیشوا 7/70  %بوده است . در بین دهستان ها بهنام پازوکی جنوبی و بهنام وسط شمالی به ترتیب با 2/77 درصد و 77 درصد با سوادی و دهستانهای بهنام عرب جنوبی و عسگریه به ترتیب با 3/65 % و 4/65 درصد  پایین ترین درصد را دارا بوده اند .

1-3-3- ویژگی های اقتصادی
 در سال 1375 در این شهرستان افراد شاغل و بیکار در مجموع 4/36 % از جمعیت 10 ساله و بیشتر را تشکیل میدادند . از کل شاغلان شهرستان شهریار 7/5 % در بخش کشاورزی 4/25 % در بخش صنعت و 9/68 % در بخش خدمات اشتغال دارند .
الف) کشاورزی
شهرستان شهریار یکی از مناطق مهم کشاورزی در استان تهران محسوب می گردد که با توجه به تنوع آب و هوایی در مناطق مختلف و نیز پراکندگی خاکهای مختلف و نحوه تامین آب محصولات گوناگونی به عمل می آید . مطابق آمار سال 1379 جمع کل اراضی شهرستان شهریار 10860 هکتار می باشد که 3/7 % کل اراضی استان را تشکیل می دهند .
- کاربری مذهبی
کاربری مذهبی روستا شامل یک باب مسجد است که 700 متر مربع مساحت دارد سرانه فضای مذهبی روستا 3/1 متر مربع می باشد .
- کاربری درمانی
این کاربری اختصاص به خانه بهداشت روستا دارد که مساحت آن 600 متر مربع می باشد.
- کاربری بهداشتی
کاربری بهداشتی شامل حمام عمومی روستا است که غیر فعال بوده و به صورت متروکه در آمده است ، مساحت این کاربری 160 متر مربع می باشد .
- کاربری ورزشی
یک قطعه زمین روباز ورزشی به مساحت 2100 متر مربع در روستا موجود می باشد .
- کاربری تاسیسات و تجهیزات
تاسیسات و تجهیزات روستا شامل محوطه های منابع آب آشامیدنی و موتور خانه و دفتر خانه و دفتر مخابرات ، می باشد که مساحتی معادل 680 متر مربع دارد و سرانه آن 2/1 متر مربع می باشد .
- کاربری انتظامی
این کاربری شامل پایگاه مقاومت بسیج روستا است که 330 متر مربع مساحت دارد .
- اراضی بایر و مخروبه
اراضی بایر و مخروبه روستا 16900 متر مربع مساحت دارد که سرانه آن برابر 8/30 متر مربع می باشد .
- کاربری معابر
معابر روستا 21950 متر مربع است که سرانه آن 1/40 متر مربع می باشد .
- دامداری
 تعداد یک دامداری سنتی در روستا وجود دارد که 120 متر مربع مساحت دارد .
- اراضی باغی
اراضی باغی داخل بافت روستا 1580 متر مربع مساحت دارد .
- انبار
یک باب به مساحت 160 متر در روستا وجود دارد .

جدول شماره 21 : سطح سرانه و درصد کاربری ها در وضع موجود

1-5-12- بررسی امکانات توریستی و تفریحی روستا :
در حال حاضر روستا دارای مکان تفریحی خاص نیست و از نظر بنای تاریخی هم در روستا آثاری وجود ندارد .
1-5-13- بررسی چگونگی مالکیت اراضی روستا :
چهار شکل از مالکیت عمده در روستا وجود دارد که شامل مالکیت شخصی ، عمومی و وقفی است . بخش عظیمی از اراضی و ساخت و سازهای روستا دارای مالکیت شخصی یا خصوصی است که شامل اراضی مسکونی ، تجاری ، زراعی ، اراضی بایر و مخروبه می باشد . مالکیت دولتی روستا شامل مدرسه ابتدائی ، خانه بهداشت و مرکز مخابرات روستا می باشد . مالکیت عمومی روستا هم شامل تاسیسات منابع آب آشامیدنی و معابر است و مالکیت وفقی نیز شامل مسجد روستا می باشد .
1-5-14-  شناخت کیفیت و قدمت ابنیه روستا
- قدمت بنا
با توجه به مطالعات میدانی تعدادی از بناهای قدیمی در روستای سقرچین وجود دارد کهبرخی از آنها مرمت شده اند و برخی هم وجود دارند . در مجموع با بررسیهای به عمل آمده قدمت ابنیه روستا را از سالهای 1300 به بعد تقسیم بندی نمود که قدمت آن به شرح زیر است . از مجموع 194 ابنیه در روستا ، 3/11 % بین سالهای 1300 تا 1342 ، 7/5 % بین سالهای 1342 تا 1357 و 3/27 % بین سالهای 1375 تا 1383 قدمت داشته اند . ( نقشه شماره 7)
جدول شماره 22 : قدمت ابنیه روستای سقرچین در سال 1383

کیفیت ابنیه
جهت بررسی کیفیت انبیه روستا چند شاخص عمده یعنی نوع مصالح ، قدمت ساخت و وضعیت کالبدی آن مدنظر قرار گرفته شده است . کیفیت ابنیه روستا شامل 4 گروه نوساز ، قابل نگهداری ، مرمتی و تخریبی است در روستای سقرچین مجموعاً 100 ابنیه وجود دارد که 56 واحد مسکونی و بقیه سایر بناها ( آموزشی ، مذهبی ، کارگاهی ، دامداری ، تجاری ، تاسیسات ) بوده است . ابنیه نوساز شامل بناهای است که دارای قدمت 10 ساله بوده و همچنین جنس مصالح مرغوب ساختمان داشته باشد که بر این اساس 38 % ابنیه ها نوساز ، 52% قابل نگهداری ، 6% مرمتی و 3% تخریبی و 1% مخروبه می باشد . ( نقشه شماره 8 ).

جدول شماره 23 : کیفیت ابنیه روستای سقرچین در سال 1383

نمودار شماره 15 : مقایسه درصد کیفیت ابنیه روستای سقرچین در سال 1383

1-5-15- بررسی شبکه های ارتباطی روستا
الف) سطح بندی شبکه های ارتباطی
شبکه ارتباطی روستای سقرچین به سه سطح تقسیم می شود . این سطح بندی بر مبنای نقش و عملکرد  ، نحوه گسترش آن در محدوده بافت و طول و عرض معابر می باشد .
- معابر اصلی
مهمترین محور ارتباطی روستا می باشد که شامل دو محور درجه یک و دو می باشد . معبر اصلی درجه یک امتداد آن در ورودی روستا در جهت شرق به غرب می باشد ، این معبر بعنوان محور ارتباطی بین روستایی محسوب می شود . معبر اصلی درجه دو در داخل بافت مرکزی روستا قرار داشته که در جهت شمال و جنوب امتداد دارد و به محور اصلی درجه یک متصل می شود .
- معابر فرعی
معابر فرعی کلیه معابری است که در داخل بافت روستا به معبر اصلی درجه یک و دو متصل می شوند . این معابر در دو جهت شرق به غرب و شمال به جنوب امتداد دارند .
- دسترسی ها :
دراین معابر بیشترین ترددهای پیاده در مخدوده پر تراکم مسکونی از طریق آن انجام می گیرد . از نظر عرض معبر و کیفیت در سطح پایین قرار دارد و عمدتاً به معابر ختم می شود ( نقشه شماره 9) .
ب- طول و عرض معابر
عرض معابر روستا از 4 متر شروع شده و در بعضی از قسمتها به بیش از 20 متر نیز می رسد ، راه اصلی درجه یک از حدود بیشتر از 20 متر می باشد . معابر فرعی نیز عرضی بین 4 تا 10 متر دارند ، دسترسیها از عرض یکسان و نظم خاصی پیروی نمی کنند ، بن بستها 3 متر و سایر دسترسیها نیز در بعضی موارد به بیش از 4 متر نیز می رسد .
ج- شیب معابر
شیب عمومی روستای سقرچین در جهت شمال به جنوب است . شیب معابر نیز اغلب از شیب عمومی پیروی می کنند . شیب معابر در دفع آبهای سطحی و آب فاضلاب و در کیفیت بهداشت محیط روستا تاثیر بسزایی دارد . شیب عمومی روستا 5-3 % می باشد . در بعضی از معابر به علت شیب نا محسوس ، آب های سطحی در داخل جویها و معابر جمع شده و در فصول گرم بوی تعفن از آنها متصاعد می شود   . معابر اصلی که به صورت راههای جمع کننده عمل می کنند جهت شیب غربی – شرق دارد و جهت اکثر معابر فرعی شمالی – جنوبی می باشد .
د- پوشش معابر
معبر اصلی یک روستا دارای پوشش آسفالت است ولی به علت استفاده طولانی و تردد زیاد خودروها به دلیل نقش بین روستایی داشتن و عدم تعمیر آن کیفیت خود را از دست داده است .
سایر معابر دارای پوشش خاکی است و در فصول بارندگی گل و لای در سطح آن ایجاد می شود .
هـ - نقش و عملکرد معابر
معبر اصلی روستا مهمترین نقش و بیشترین عملکرد در روستا را دارا است . این معابر بعنوان پر ترافیک ترین معابر روستا و محور بین روستایی محسوب می شود و اکثر تردد سواره از طریق این معابر صورت می گیرد . به علاوه تمرکز اکثر واحدهای خدماتی و تجاری و گسترش شمالی – جنوبی آن باعث شده بیشترین نقش را در عبور و مرور روستاییان داشته باشد .
معابر فرعی به علت اینکه در محدوده های متراکم روستا کشیده شده اند بیشترین بار ترافیکی پیاده را بر عهده گرفته اند . در ضمن در کنار این معابر واحدهای تجاری مستقر بوده و عملکرد محله ای دارند . راههای دسترسی فقط عملکرد دسترسی پیاده را دارند و محدوده  عملکرد آنها در حد یک کوچه دسترسی است .

1-5-16 – شناخت و تعیین محدوده محلات روستا
 محله جزئی از یک روستا یا هر مجتمع زیستی و انسانی است و با عملکرد های اجتماعی ، اقتصادی و فرهنگی مخصوص که داشته سبب بقای خود در طول تاریخ گردیده است . مهمترین عاملی که باعث گردهمایی تعدادی از افراد در یک ناحیه به نام محله می گردد علایق مشترک و دفاع در برابر سایر  گروهها و طبقات و نیازهای معیشتی بوده است که این علایق و نیازها می تواند متعلق به اشتغال و مذهب گروه و قوم خاص باشد که وجود ارتباط و همبستگی کامل بین افراد محله را توجیه می کند و در طول تاریخ شخصیت فرد و حالت همگنی در رفتارهای او را شکل می دهد و یک احساس همبستگی و غرور شدید در آنها بوجود می آورد . محله با آن مفهوم اجتماعی و فیزیکی همواره بیانگر واقعیتهایی است که در طول تاریخ شکل می گیرد و در مجتمعهای زیستی به شکل فیزیکی تظاهر می کند و به این اعتبار است که محدوده محلات و قدمت و قداست و شخصیت آن تعیین می گردد با این واقعیتها بر اساس همان علایقی که اشارت آن رفت روستای سقرچین به عنوان یک محله بوده و عمدتاً علایق به کار و اهداف مشترک بویژه نقش مرکزی تنها مسجد روستا آن  را تقویت نموده و به صورت یکپارچه و تک محله ای در آورده است . بر اساس اظهار  نظر روستاییان و معتمدان محل و مشاهدات عیتنی هیچگونه تقسیم بندی فیزیکی ، تضاد فرهنگی و سایر اختلافات در این روستا وجود ندارد و چنین خصوصیات فرهنگی ، اجتماعی ، اقتصادی بویژه مذهبی علاقه به حفظ و شکل گیری تک محله ای را تقویت نموده است . در واقع نطفه و مرکز محله با مرکزیت آن محک زده می شود که هسته اولیه و نطفه تاریخی روستا در حول و حوش آن شکل گرفته است و ارتباط تنگاتنگشان را حفظ نموده اند .
بحث پیرامون تقاطع ، میادین و گره های اصلای مستلزم  آن در بافت بوده ا امکان تجزیه و تحلیل موضوع فراهم آید . روستای سقرچین مرکزیت اصلی خود را تنها با عنصر مسجد ترسیم می کند که در مقایس کلی تبلور  حرکات اجتماعی ، فرهنگی و ارتباطی روستا را ممکن می سازد . این روستا فاقد گره های اصلی و میادین در مفهوم جغرافیایی ، اجتماعی و معماری آن است که با جایگزینی عناصر مکمل تعریف و توصیف شود . بطوریکه اغلب تجمعات روزانه در گره های فرعی و در ارتباط مستقیم با مرزهای متداخل واحدهای همسایگی است ، میدان و عناصر کالیدی آن در بافت روستا نقشی بر اساس آنچه که در روشهای متعارف و متداول به ویژه در شهرها  و برخی روستاهای مرکزی دیده می شود وجود ندارد . شبکه ارتباطی روستا علیرغم گسترش همه جانبه و پراکنده در بستر طبیعی روستا بوده نتوانسته انشعابات فرعی و گره های اصلی و حتی میادین را به منظور هماهنگ گسترش دهد . ساخت ارتباطی آشفته و بی برنامه به صورت غیر منظم این امکان در کالبد روستا را از بین برده است ، این آشفتگی نمی تواند منکر تاثیرات متقابل اوضاع فرهنگی ، اجتماعی و ارتباطی روستا در بافت فیزیکی آن باشد که گذران اوقات فراغت ، تجمعهای موضعی روزانه ، اجتماعات در طول سال بویژه در ایام عزاداری خود بازگو کننده مسایل خاص در نحوه شکل گیری بافت روستا است ولی بحث میدان و گره های اصلی در بافت روستا شکل نگرفته و اغلب  ارتباطات اجتماعی و حرکهای روزانه و تجمعات موضعی در گره های فرعی و در محل تداخل فضایی واحدهای همسایگی خلاصه می شود .
1-5-17- بررسی تاسیسات آب آشامیدنی ، برق ، سیستم فاضلاب و نحوه دفع آبهای سطحی در روستا
الف) تاسیسات آب آشامیدنی
یک حلقه چاه عمیق در قسمت شمال روستا در سال 1352 حفر گردیده است . هم اکنون آب این چاه به یک مخزن آهنی هوایی پمپاژ می شود و از این طریق به شبکه عمومی لوله کشی و نهایتاً به منازل منتقل می گردد . در سال 1383 به علت کمبود آب آشامیدنی در بالا دست این چاه جدید در حال حفر کردن می باشد . تمام مساکن روستا دارای آب لوله کشی است و تمام نیازهای آشامیدنی ، بهداشتی و غیره از این آب تامین می شود . هزینه آب مصرفی نیز به ازاء مصرف خانوارها در کنتور ثبت می شود و طبقتعرفه های معمول محسابه می گردد .
ب) تاسیسات برق
تاسیسات برق روستای سقرچین از شبکه سراسری است که در سال 1352 راه اندازی شده است . برق مورد نیاز روستا توسط تیرهای سیمانی به داخل منازل توزیع می شود .

ج- دفع آبهای سطح و فاضلاب و جمع اوری زباله
نحوه دفع آبهای سطحی و فاضلاب روستا بدون هیچ گونه برنامه ریزی صورت می گیرد این آبها به دو  روش استفاده از چاه های جاذب و به وسیله کانال های دست ساز دفع می گردد . با توجه به بررسیهای انجام شده فاضلاب های توالت و حمام منازل و شستشو در چاه های جاذب دفع می شود و آب سطحی از قبیل آب باران در معابر روستا با توجه به شیب سرازیر می گردد .
زباله در روستا جمع آوری می شود و در بیرون روستا سوزانده می شود .
د- سایر تاسیسات عمومی
سایر تاسیسات روستا شامل دفتر مخابرات روستا می باشد . در ضمن تعداد 180 اشتراک تلفن در روستا وجود دارد .
1-5-18- بررسی مصالح ساختمانی موجود و کاربرد آن
انواع مصالح ساختمانی موجود در روستا را می تواند به دو دسته شامل : آجر و آهن و خشت و گل و چوب تقسیم بندی کرد ( نقشه شماره 10 )
غالب مصالح ساختمانی به کار رفته در ساختمانها آجر و آهن است به طوریکه 84 % بناها از این نوع مصالح ساخته شده است 6/2 % از آجر و آهن و 4/13 % از دیگر بناها از خشت و گل و چوب ساخته شده اند .

 جدول شماره 24  : نوع و جنس مصالح ساختمانی ابنیه روستا در سال 1383

1-5-19- بررسی معماری و ترکیب فضاهای مسکونی و واحدهای همسایگی
معماری و ترکیب فضاهای مسکونی از عوامل گوناگونی تاثیر می پذیرد . معماری اکثر مساکن روستایی در ایران از بنا و طبیعت است و آنچه محیط در اختیار انسان قرار می دهد در مسکن روستایی نیز متبلور می شود . ترکیب فضاهای مسکونی در روستا نیز از عوامل فرهنگی ، اجتماعی ، قومی ، اقتصادی ، امنیتی و شیوه  معیشت است . شیوه معیشت و زندگی در روستا غالباً به سه شکل دیده می شود  ، کشاورزی ، دامداری و سایر ( خونشینها ، پیله وران ، دکان داران ، کارمندان و غیره ) هر یک از سه گونه معیشت خانه  و مسکن متناسب با ضرورت هعای خود را می طلبد ، مثلاً خانه یک کشاورز بدون انبار علوفه نا تمام است . انواع انبار و فضاهای خاص مربوط به اشتغال از ضرورت های خانه یک روستایی محسوب می شود .
مسکن یک روستایی حافظ کیان و روابط بین اعضای آن است ( ارتباط افقی ) و محیط مسکونی روابط همسایگی و ارتباط بین خانوارها را در بر می گیرد ( ارتباط عمومی ) .
بنابر این عرصه مسکن علاوه بر خود می باید محیط پیرامون را نیز در بر گیرد عملکردهایی که فضاهای مسکونی دارند مبتنی بر نیازها ساکنین  آن است و مسکن باید بتواند این نیازها را به طریقی مطلوب بر آورده سازد ، در انجام دادن موثر این عملکردها نه تنها مساحت فضاهای تشکیل دهنده مسکن و شرایط پیرامون آن نیز نقش مهمی دارند .
قسمتهای تشکیل دهنده مسکن خانوار روستایی با توجه به مطالعات انجام شده در نیازها و رفتارهای سکونتی شامل اجزای زیر است .
عرصه ( فضا ) مشترک
عرصه والدین
عرصه فرزندان
عرصه مهمان
عرصه مربوط به نگهداری علوفه و محصولات و سایر وسایل خانواده
عرصه دامی عرصه ورود و خروج به خانه
شاخصهای متفاوتی در نحوه طراحی و معماری و ترکیب فضاهای مسکونی دخالت دارند البته باید اذعان نمود فضاهای مسکونی حداقل فقط و بطور صرف مسئله فضایی نیست بلکه ابعاد پیچیده ای دارد که فقط در قالب آن می توان به مسائل جوابی منطقی داد و چنانچه ابعاد فرهنگی و معیشتی قربانی مسائل بطور صرف کالبدی گردد نتیجه آن چندان درخشان نخواهد بود که فضاهای مسکونی از نقطه نظر زمانی ، مکانی ، سیستمی و فرهنگی و معیشتی مسائل خاص خود را دارند .
به علت تحولاتی که در سالهای اخیر در بافن کالبدی روستاهای کشور به خصوص در زمینه تیپ مسکن بوجود آمده روستای سقرچین هم مانند سایر روستاها از این تحولات بی بهره نیست بر این اساس می توان ترکیب معماری فضاهای مسکونی روستا را به صورت زیر تقسیم بندی کرد :
مساکن قدیمی روستا که از خشت و گل ساخته شده است بام صاف و مسطح دارند در بامهای صاف جهت سقف زدن از چوب استفاده می شود . این مساکن در قطعات بزرگ ساخته می شود و این واحدها دارای فضاهایی چون اتاق نشیمن ، اتاق میهمان ، مطبخ ، ایوان ، تنور خانه ، انبار محصول باغچه ، حیاط و فضای دامی است که این فضا در محیطی جدا و حصار کشی شده و در کنار واحد مسکونی بنا گردیده است .
- تعداد زیادی از مساکن نو ساز در روستا با تیپ و معماری جدید و مصالح با دوام در روستا ساخته شده است . این مساکن دارای ویژگی عای زیر است :
- قطعات تفکیکی این واحدها اکثراً 200 تا 250 متر می باشد .
- ضوابط و اصول ساختمان سازی حداقل در آن رعایت می شود
- این واحدها اکثراً یک طبقه و دارای دارای حیاط متوسط می باشد .
- نمای بیرونی واحدها از سنگ یا از آجر است که ظاهر ساختمان را زیبا نموده است .
- فضای داخل مساکن شامل هال ، اتاق نشیمن ، اتاق خواب ، آشپزخانه ، دستشویی و حمام و در بعضی ها پاسیو هم مشاهده می شود .
 به طور کلی در ساختمان های قدیمی روستا که از خشت و گل ساخته شده اند ضخامت دیوارها 60 الی 80 سانتیمتر بوده است ، ضخامت دیوارها با مصالح جدید 20 الی 40 سانتی متر از آجر و آهن می باشد . به طور کلی دیوارهای باربر عریض تر و دیوارهای جدا کننده با عرض کمتر هستند . نعل درگاه ها در ساختمان های قدیمی با چوب و دهانه کم عرض و کوتاه در ساختمان های جدید عموماً با آهن و دهانه های عریض و بلند ساخته شده است . پوشش بام ، نماها و فضاهای داخلی بناهای قدیمی اغلب کاهگل و در ساختمان های جدید پوشش بامها قیر گونی و نماها آجری می باشد . معماری ارتفاعی در روستا مشاهده نمی شود .
واحد همسایگی به مجموعه ای از واحدهای مسکونی که حول یک معبر دسترسی به واحدهای مسکونی قرار دارند اطلاق می شود می تواند دارای یک یا چند فضای سبز و فضای بازی یا تجمع باشد که از ترکیب واحدهای همسایگی محلات شکل می گیرند بنابراین واحدهای همسایگی تبلور ساخت اعتقادی ، اجتماعی در شکل فضائی آن است که امنیت در فضای همسایگی و محله های مسکونی و طرح فضا ، رعایت حریمها و تبلور عوامل فوق در شکل فضائی مفهوم واحد همسایگی را بیشتر گویاتر می سازد . نتیجه آن که عملاً جمع واحدهای مسکونی هر بن بست ، معبر فرعی یک واحد همسایگی خواهد بود و کوه مشترک بستر همبستگی های ناشی از همسایگی .
توضیحات فوق تبین واحدهای همسایگی را  در روستای سقرچین را واضح می سازد چنانکه توضیح داده شد سطح کل کالبدی روستا به عنوان یک محله عمل می کند که در مقیاس پایین تر فضای مسکونی را به عنوان سلول سازنده کالبدی روستا به عنوان یک محله عمل می کند که در مقیاس پایین تر فضای واحدهای همسایگی و فضاهای مسکونی را به عنوان سلول سازنده کالبد روستا در بر خواهد داشت ، بنابراین با توجه به انجام اعتقادی ، اجتماعی ، معیشتی در ساکنین روستا و تبلور فضائی آن در کالبد روستا که مبین وجود واحدهای همسایگی در سطح روستاست فضاهای باز ، کوچه ها ، بن بست و معبرهای فرعی بویژه در صورتیکه دارای عرصه های نیمه خصوصی و عمومی باشند گواهی بر واحدهای همسایگی در کالبد روستا می باشد .

فصل دوم
تجزیه و تحلیل و ارائه پیشنهادات

2-1- برآورد کمبودهای اساسی حوزه نفوذ
 همانطور که در فصل اول گفته شد روستا  فاقد حوزه نفوذ می باشد .
2-2- پیش بینی عملکرد روستا در آینده :
ویژگی های اقتصادی روستای  سقرچین در سه بخش کشاورزی ، صنعت و خدمات مورد بررسی قرار گرفت لذا برای رعایت پیوستگی بحث پیش بینی ، در همیت سه بخش اقتصادی ارائه می شود .
2-2-1- پیش بینی عملکرد اقتصادی روستا در آینده
ویژگی های اقتصادی روستای  سقرچین در سه بخش کشاوری ، صنعت ، و خدمات مورد بررسی قرار گرفت . لذا برای رعایت پیوستگی بحث پیش بینی در همین سه بخش اقتصادی ارائه می شود . قبل از بحث در مورد فعالیت اقتصادی در خصوص گروههای عمده فعالیت و وضع فعالیت تجزیه و تحلیل مختصری انجام می شود .
طبق آمار سال 1375 روستای  سقرچین دارای 346 نفر جمعیت در سن کار ( 10 ساله و بیشتر ) بوده که از این تعداد 104 نفر ( 8/23 %) شاغل بوده اند . نرخ اشتغال روستا 30% و بار تکفل خالص برای روستا 1/3 نفر می باشد .
الف) بخش کشاورزی
بخش کشاورزی به عنوان یکی از بخشهای اقتصادی در اقتصاد و در آمد برخی از خانوارهای کشاورز روستا نقش مهمی دارد . بطوریکه شغل 5/51 % افردا روستا کشاورزی می باشد . پیش بینی این عملکرد این بخش در آینده از اهمیت فوق العاده  برخوردار است . در ذیل فعالیت عمده بخش کشاورزی به تفصیل تجزیه و تحلیل و پیش بینی می گردد .
زراعت و باغداری
روستای  سقرچین  طبق بررسیهای به عمل آمده دارای 200 هکتار اراضی کشاورزی است که از از مقدار 170 هکتار به بخش باغداری اختصاص دارد . بنابراین فعالیت قالب کشاورزی روستای  سقرچین روستا بخش باغداری می باشد .
محدودیتها و تنگناهای کشاورزی روستا
- شیوه های سنتی کاشت ، داشت و برداشت که وجه غالب کشاورزی گذشته و حال روستا می باشد .
- کمبود نهاده های کشاورزی که شامل سم ، کود ، بذر و ماشین آلات کشاورزی می باشد .
- کمبود لوازم قطعات یدکی و ادوات و گرانی این گونه اقلام در بازار
- کمبود نیروی متخصص در کشاورزی و مهارت و بکارگیری تکنولوژی
- عدم استفاده از شیوه های آبیاری متناسب با نوع محصول
- نوسانات زیاد قیمتهای محصولات کشاورزی .
- کمبود آب کشاورزی ناشی از بهره برداری بی رویه و غیر مجاز از منابع آب مخصوصاً آبهای زیر زمینی که اصلی ترین منابع تامین کننده آب کشاورزی منطقه است .
- کاهش تدریجی اراضی زراعی ناشی از تغییر کاربری و تبدیل آن به اراضی مسکونی ، تجاری ، صنعتی خدماتی .
- تخریب و زهدار شدن اراضی و آلودگی منابع ، خاک ناشی از نفوذ فاضلابها و پسابهای مصرفی شهر تهران و نیز آلودگی منابع آب زیر زمینی منطقه به دلیل نفوذ فاضلابهای خانگی تهران و صنایع .
- تخریب و متروک شدن قنوات روستا .

جهت رفع مشکلات و تنگناههای کشاورزی می توان موارد زیر را بیان کرد :
-  توجه نمودن به استعداد زمینهای منطقه از لحاظ کشتهای اصولی و اساسی .
- ایجاد امکانات و تسهیلات جهت رفاه زارعین که به کشتهای اصلی اقدام می نمایند .
- توزیع خدمات و نهادهای کشاورزی بطور منظم و هماهنگ در بین زارعین .
- آماده نمودن زمینه اصلاح بذر یا هماهنگی سازمانهای ذیربط  جهت بالا بردن راندمان کشت.
- جلوکیری از تبدیل اراضی مزروعی به مسکونی ، صنعتی و خدماتی و به طور کلی به اراضی غیر مزروعی
- اجرای طرح بهینه مصرف سموم و کودهای شیمیایی
- تقویت نقش مروجین کشاورزی و تعمیر کاران ادوات کشاورزی
- گسترش فعالیتهای صندوق قرض الحسنه و بانک و دیگر موسسات مالی از جمله موسسات بیمه .
- دامداری
دامداری به عنوان فعالیت غالب اقتصادی در روستا وجود ندارد .
ب ) صنعت
 حدود 7/25 درصد از شاغلین روستا در این بخش مشغول فعالیت می باشند که بیشتر در صنایع خارجی از روستا می باشد . صنعتی در روستای  سقرچین وجود ندارد  و این بخش در اقتصاد روستا نقش چندانی ندارد .
ج) خدمات
فعالیت های خدماتی در روستای  سقرچین منحصر به یک واحد آموزشی ، خانه بهداشت ، دفتر مخابرات و واحدهای تجاری روستا می باشد ، بنابراین فعالیتهای خدماتی در روستا نقش عالب نداشته و در آینده با توجه به رشد جمعیت می تواند نقش مهمی در اقتصاد روستا داشته باشد . بخش خدمات 8/22 % شاغلین را در بین ساکنین روستا دارد .
2-3- تجزیه و تحلیل و پیش بینی جمعیت آینده روستا
 با توجه به آمار چهار دوره سر شماری ( 75 ، 65 ، 55 ، 1345 ) و آمار خانه بهداشت روستا جمعیت روستا تجزیه و تحلیل و پیش بینی می شود . این پیش بینی برای سال پایه 1383 و در مقطع 10 ساله انجام می گیرد . جهت پیش بینی جمعیت روستا فروضی در نظر گرفته می شود و در نهایت محتمل ترین فرض جهت پیش بینی انجام می شود .
پیش بینی جمعیت آینده روستا بر مبنای آمار چهار دوره سر شماری مرکز آمار ایران و آمار خانه بهداشت روستا در جدول ذیل منعکس است .
جدول شماره 25 : نرخ رشد جمعیت روستای  سقرچین در چهار دوره سر شماری

بر اساس آمار جدول شماره 37 جمعیت روستا در فاصله سالهای 1345 تا 1355 روستا با کاهش جمعیت مواجه بوده است بطوریکه نرخ رشد جمعیت در این دهه برابر 1- % بوده است این روند دردهه  1355 تا 1365 افزایش داشته است و نرخ رشد آن برابر 18/2 % بوده است . اما از سال 1365 تا 1375 مجدد روستا با کاهش جمعیت مواجه بوده که منجر به کاهش جمعیت در سال 1375 نسبت به سال 1365 شده است . نرخ رشد جمعیت بین سالهای 1345 تا 1375 ( دوره 30 ساله ) برابر 7/0 % بوده است .
مقایسه آمار جمعینی روستای  سقرچین در چهار دوره سر شماری رسمی مرکز آمار ایران ( 1345 تا 1383 ) نشان می دهد که جمعیت روستا با آهنگ متوسط رشد 7/0 ^ طی دوره 38 ساله رو به افزایش بوده است اما از سالهای 1375 تا 1383 روستا با افزایش جمعیتی یعنی 87/2 % روبرو بوده است . مهمترین علت آن مهاجرت به روستا می باشد .
با توجه به موارد فوق ، جهت بر آورد و پیش بینی جمعیت آتی روستا ، روش های معمول پیش بینی جمعیت می تواند بکار گرفته شوند . لازم به ذکر است که روش های معمول پیش بینی جمعیت شامل روشهای ریاضی و ترکیبی است ، در روش ترکیبی جمعیت ، داشتن آمار و اطلاعات دقیق از شاخص های جمعیتی در مورد باروری ، مرگ و میر ، مهاجرت ، ساخت سنی و جنسی جمعیت به خصوص گروه های سنی ضروری است  که دستیابی به تمام آنها در سطح روستا مقدرو نمی باشد . لذا در این مبحث از روش ریاضی جهت پیش بینی ، جمعیت آتی روستا استفاده شده است که از روش های مناسب پیش بینی جمعیت محسوب می شود و در بین روش های ریاضی نیز در روش رشد هندسی دارای اهمیت بیشتری می باشد که فرمول کلی آن به شرح زیر است :
لذا با توجه به فرمول یاد شده  و با توجه به نرخ رشد جمعیت در سالهای گذشته گزینه های زیر جهت پیش بینی جمعیت می توان در نظر گرفت و یکی را بعنوان مناسبترین انتخاب نمود.
- گزینه اول : نرخ رشد روستا
 در این گزینه پیش بینی جمعیت آینده روستا بر اساس نرخ رشد طبیعی روستا در نظر گرفته شده است با توجه به این نرخ رشد  (4/1 %) جمعیت روستا در 10 سال آینده به 628 نفر افزایش می یابد .

- گزینه دوم : نرخ رشد سالهای 1375 – 1383
 با توجه به این نرخ رشد ( 87/2 %) جمعیت روستا در 10 سال آینده به 726 نفر افزایش می یابد .
- گزینه سوم : نرخ رشد مصوب گروه کارشناسی برنامه ریزی و توسعه روستایی طرح
 نرخ رشدی  که مشاور برای  پیش بینی طرح در نظر داشت نرخ رشد 2% درصدی بود که همین نرخ رشد مورد تصویب گروه کارشناسی برای پیش بینی در نظر گرفته شده است . با توجه به این نرخ رشد ، جمعیت روستا در طی 10 سال آتی به 667 نفر در قالب 167 خانوار خواهد رسید که نسبت به جمعیت پایه ( 1383 ) 120 نفر افزایش خواهد یافت .
جدول شماره 26 : نرخ رشد و پیش بینی جمعیت برای 10 سال آینده روستای  سقرچین

2-4- بررسی مشکلات موجود در توزیع خدمات عمومی و زیر بنایی در سطح روستا
خدمات موجود در روستای  سقرچین با توجه به جمعیت آن از لحاظ کمی و کیفی مناسب نمی باشد و در برخی از زمینه های به خصوص بافت کالبدی و مسکن مشکلات اساسی وجود دارد .
با توجه به موارد مذکور و صرف نظر از نارسایی های کمی و کیفی موجود در روستا مشکلاتی که از لحاظ توزیع  خدمات عمومی و زیر بنایی در سطح روستا قابل ذکر است عبارتند از :
1- مسائل و مشکلات بافت و مسکن
در روستای  سقرچین انواع مختلفی از واحدهای مسکونی وجود دارد . واحدهایی که در بدو شکل گیری روستا بوجود آمده است دارای مشکلاتی نظیر فرسودگی و دار بودن مصالح کم داوم یعنی خشت و گل در آنها قابل ذکر است . و مساکن نو ساز و جدید روستا با مصالح مقاوم ساخته شده و مشکل چندانی در آنها مشاهده نمی شود  .
2- شبکه های دسترسی و معابر
شبکه معابر روستای  سقرچین دارای مشکلات است که مهمترین آن عرض بودن و عدم کانال دفع فاضلاب در معابر بافت مرکزی روستا می باشد .

3- مشکلات آموزشی
 با توجه به تعداد دانش آموزان در روستا کمبود فضا مشاهده نمی شود .
4- مشکلات بهداشتی و درمانی
 از لحاظ درمانی خانه بهداشت روستا به صورت جزئی و مراجعه هفته ای یک روز پزشک به آن حد محدودی مشکلات درمانی روستا را مرتفع می سازد . از نظر بهداشتی مرمتم حمام عمومی روستا از الزامات جهت مشکلات بهداشتی روستا می باشد . همچنین محل بهداشتی کشتار دام در روستا وجود ندارد و ساکنان روستا جهت استفاده از این نوع خدمات به روستای اصیل آباد مراجعه می کنند .
5- مشکلات فرهنگی و ورزشی
 کمبود خدمات فرهنگی و ورزشی در روستا نشان دهنده مشکلات فرهنگی و ورزشی در سطح روستاست ، جهت رفع این کشل وجود یک کتابخانه عمومی ، فضای ورزشی از مهمترین اقدامات فرهنگی و ورزشی برای این روستا محسوب می شود .
5-  مشکلات تاسیسات و خدمات زیر بنایی و معین
- از لحاظ تاسیسات زیر بنایی مشکلات عدیدهای در روستا مشاهده می شود که می توان  به صورت زیر بیان نمود  .
- نقصان سیستم دفع آبهای سطحی
- عدم وجود مرکز حمل و نقل ( پایانه مسافربری ) .
- احداث ساختمان دهیاری جهت استفاده  شورای اسلامی روستا .
- ایجاد فروشگاه تعاونی مصرف روستایی
- عدم وجود مرکزی جهت عرضه سوخت
2-5- تجزیه و تحلیل شبکه های ارتباطی داخل روستا با توجه به نقش و نحوه عملکرد مرکاز محلات و تنگناهای ارتباطی موجود در پیش بینی ارتباط صحیح و منطقی  در کلیه نقاط روستایی
روستای  سقرچین محله بندی خاص ندارد در نتیجه شبکه های ارتباطی موجود و پیشنهادی ارتباط واقعی با محلات و مراکز محله ندارند ولی بر مبنای اهمیت ویژه ای که معابر در تردد پیاده و دسترسی های سواره دارند سطح بندی معابر بر اساس  معابر  اصلی و معابر فرعی صورت گرفته و در بحثی تحت عنوان تجزیه و تحلیل می گردد .
الف)  معابر اصلی
این معابر با عرض بیشتر از 20 متر مهمترین محور ارتباطی روستا می باشد ، ورودی روستا با این معبر شروع شده که امتداد آن از سمت غرب  به روستای اصیل آباد و امتداد دیگر آن به جاده ارتباطی فرارت محدود می شود . عرض این معبر در تمام قسمتهای آن 25 متر در نظر گرفته شود . با توجه به نقشی بین روستایی و نقشی که در ورود و خروج برای روستا دارد .

مشکلات موجود این معبر عبارتند از :
- پوشش سطحی معبر  آسفالت نامناسب می باشد .
- عدم وجود کانال دفع آبهای سطحی در این معابر و در صورت وجود کانال مساله شیب در آنها رعایت نشده و آب فاضلاب ها  راکد در این کانالها باقی مانده و باعث بوی تعفن می گردد .
جهت رفع مشکلات این معابر پیشنهاد می گردد :
- سطح این معابر زیر سازی و آسفالت شود .
- بر اساس پیشنهاد نقشه تعریض معابر ، این معابر اصلاح و در محل بافت داخل روستا تعریض گردد .
- مطابق جهت شیب معابر کانال دفع آبهای سطحی دردو طرف خیابان ایجاد شود .
ب ) معابر فرعی
بیشترین ترددهای پیاده در محدوده بافت قدیم روستا از طریق این معابر انجام می گیرد . این معابر عمدتاً به معابر اصلی ختم می شود که اکثر نقاط روستا  پراکنده شده و دارای مشکلات زیر می باشد .
- عرض این معابر متفاوت بوده و در بعضی جاها فشرده و خیلی باریک و در بعضی جاها طوری وسیع و پهن می گردد .
- عمدتاً واحدهای مسکونی موجود شکل گیری این شبکه معابر را موجب شده اند .
- مشکل دفع آبهای سطحی در این معابر وجود دارد .
این معابر هم در طرح پیشنهادی به دو قسمت تقسیم شده است  :
- معبر فرعی درجه 1 :  عرض این معابر در تمام قسمتها 10 متر در نظر گرفته شده است .
- معبر فرعی درجه 2 : عرض این معابر در تمام قسمتها 8 متر در نظر گرفته شده است .
جهت رفع مشکلات این معابر پیشنهاد می گردد که :
- جهت رفع پوشش رنامناسب معابر باید آسفالت شود.
- در کنار یا وسط این معابر کانیو جهت هدایت آبهای سطحی احداث شود .
- در محلهایی که این معابر به مراکز خدماتی ختم می شود نقش آنها تقویت و تعریض شده .
ج – دسترسیها
 کوچه های بن بست در این طرح به عنوان دسترسیها در نظر گرفته شده است که در طرح پیشنهادی عرض آن 6 و 4 متر طراحی شده است .
در طراحی شبکه های ارتباطی روستای  سقرچین  اصلاح و تسطیح شبکه دسترسی موجود و ایجاد شبکه های جدید مد نظر است در اصلاح و طراحی شبکه های موجود به شرح زیر پیشنهاد می شود .
- برقراری دسترسی مناسب از معابر اصلی به عمق بافت درونی روستا .
- رعایت حداقل تخریب در ارتباط با تعریض معابر .
- تعیین عرض شبکه های دسترسی با توجه به نیازهای موجود آتی روستا .
- رعایت ضوابط مربوطه به سلسله مراتب شبکه های ارتباطی ( اصلی به فرعی )
- تقویت نقش و عملکرد معابر غیر فعال جهت تسهیل ترافیک داخلی روستا .
2-6- بررسی سرانه های موجود ، پیشنهادی و تعیین کمبودهای خدماتی و مسکن
قبل از بررسی موضوع لازم است به چند نکته کلی در این خصوص توجه داشته باشیم که عبارتند از :
- عمده ترین عامل در تعیین کمبودهای کمی و کیفی کاربریها ، تعداد  جمعیت روستا است که طبق پیش بینی صورت گرفته میزان آن در سال 1393 ( افق طرح ) به 667 نفر بالغ خواهد شد .
- مد نظر قرار دادن ضوابط و استانداردهای خدمات رسانی  در محیطهای روستایی کشور مصوب وزارت مسکن و شهرسازی بعنون راهنمای اعطای خدمات و نه اعمال کامل آن که بنا به دلایل زیر صورت خواهد گرفت .
الف) ضوابط و استانداردهای ذکر شده در کل کشور مشمولیت دارد  در حالی که مناطق مختلف کشور از لحاظ اجتماعی ، اقتصادی ، میزان عوارض توپو گرافیک ، پراکندگی نسبی روستاها نسبت به یکدیگر و غیره اختلاف دارند در نتیجه شرایط و موقعیت روستا به سکونتگاه های شهری و روستایی مجاور و کمبودهای کمی و کیفی خدمات در هر کدام از آنها با توجه به میزان محرومیت منطقه از عوامل تاثیر گذار در ارائه خدمات تسهیلات و امکانات مختلف است .
ب- در این ضابطه عامل جمعیت و وضعیت توپو گرافی عمده ترین عامل تخصیص امکانات و خدمات هستند . در حالی که صرف در نظر گرفتن عامل جمعیت با توجه  به دلایل اشاره شده کافی نمی باشد و به خصوص اگر ملاک جمعیت را مد نظر قرار دهیم . در این صورت در بسیاری از روستاها خدمات هستند و یا بسیاری از روستاها در نقاط کم جمعیت کشور بایستی از جمعیت تخلیه شوند .
- توجه به محدودیت های توسعه کالبدی کنونی روستا که مشتمل است بر بافت متراکم و پیوسته وجود اراضی زراعی و باغی و بایر در بین واحدهای مسکونی و وضعیت نامناسب شبکه های ارتباطی و غیره
با توجه به موارد مذکور به تفکیک هر کدام از کاربری ها موجود به بررسی نارسائیها آنها و نیز کاربری های مورد نیاز آتی جمعیت می پردازیم .
-كاربري مسكوني
سطوح كاربري مسكوني موجود 44500 متر مربع مي باشد كه با توجه به جمعيت كنوني روستا ( 547 نفر ) سرانه كاربري مسكوني 3/81 متر مربع مي باشد . لذا با توجه به اينكه جمعيت پيش بيني شده براي روستا نسبت به وضع موجود 120 نفر اضافه خواهد شد با احتساب بعد متوسط خانوار هاي روستا كه معادل 4 نفر مي باشد ، حدود 30 خانوار جديد نيازمند مسكن وجود خواهد داشت . در طرح پيشنهادي با توجه به در نظر گرفتن قطعات تفكيكي 160 متر به ميزان 4800 متر مربع فضاي مسكوني مورد نياز مي باشد . همچنين با توجه به تخريبي كه در واحد هاي مسكوني به دليل تعريض و اصلاح معابر و يا احداث آن صورت مي گيرد ضريبي معادل 25/1 درصد پيش بيني مي گردد . با احتساب اين ضريب و ميزان گسترش كه ذكر آن رفت ميزان سطوح مسكوني در طي 10 سال آينده بالغ بر 6000 متر مربع خواهد شد .
-كاربري تجاري
كاربري تجاري در بين كاربري ها شرايط ويژه اي دارد . اين كاربري ها چون توسط افراد حقيقي به سبب اهداف انتفاعي صورت مي گيرد عموماً و قاعداتاً از روند نيازو تقاضا تبعيت مي نمايد در نتيجه به تبع وجود تقاضا در هر زمان قابل شكل گيري هستند . از اين رو در اين طرح و طبق ضوابط و مقرراتي كه اعمال خواهد شد . مساحتي براي آن در نظر گرفته خواهد شد .
- كاربري آموزشي
در وضع موجود جمع سطوح آموزشي در روستا 4300 متر مربع مي باشد كه در مقطع ابتدايي ارائه خدمات مي نمايند . لذا با توجه به افزايش جمعيت دانش آموزي روستا در 10 ساله و همچنين زمين واگذار شده به آموزش و پرورش در گذشته اين زمين در طرح پيشنهادي هم به كاربري آموزشي اختصاص يافته است .
- كاربري درماني
خدمات در روستاي سقرچين  شامل خانه بهداشت روستا است . بنا بر اين در طرح پيشنهادي فضايي براي آن در نظر گرفته نشده است .

- كاربري مذهبي
در شرايط موجود در سطح محدوده روستا 1 باب مسجد  وجود دارد كه 700 متر مربع مساحت دارد و سرانه اي برابر 3/1 متر مربع را شامل مي شود . در طرح پيشنهادي فضاي مذهبي در بافت جديد در نظر گرفته شده است .
- كاربري تاسيسات و تجهيزات
- تاسيسات و تجهيزات عملكردهاي مختلفي را در بر مي گيرد از جمله برق ، آب ، مخابرات ، پست ، جايگاه عرضه مواد سوختني و غيره كه سطح آنها در شرايط موجود در داخل محدوده روستا شامل يك دفتر مخابرات با مساحت 200 متر مربع و تاسيسات آب آشاميدني روستا مي باشد . در طرح پيشنهادي بنا به نياز سطحي به آن اختصاص داده مي شود .
-  كاربري پيشنهادي
- كاربري  هايي كه در شرايط موجود وجود ندارد و ضرورت دارد نسبت به پيش بيني سطوحي براي شكل گيري آنها اقدام شوند عبارتند از :
-  كاربري  فرهنگي
در زمينه هايي چون كتابخانه عمومي جهت رفع نياز هاي تفريحي و گذران اوقات به اين كاربري  نياز مي باشد .

- كاربري  اداري
با توجه به شكل گيري شوراي اسلامي روستا و ساير نياز هاي اداري فضايي جهت اين كاربري  نياز است .
- كاربري  درماني
با توجه به عدم كاربري  در روستا و نياز اساسي به آن طرح پيشنهادي فضايي به آن اختصاص يافته است .
- كاربري  ورزش
جهت گذران اوقات فراغت جوانان در روستا سطحي به اين كاربري  در طرح پيشنهادي در نظر گرفته شده است .
- كاربري  حمل و نقل پايانه
با توجه به وجود ارتباط قابل توجه ساكنين روستا با شهر هاي باقر آباد و شهريار فضايي جهت پايانه حمل و نقل در روستا نياز مي باشد .
- ساير كاربري  هاي مورد نظر
كمبود سطوح مربوط به خدمات معين ، اقتصادي و پشتيبان توليد .
- كاربري  پارك و فضاي سبز .

2-7 – تعيين محدوديتها و امكانات توسعه فيزيكي جهت توسعه فيزيكي روستا
در راستاي رشد و توسعه روستا محدوديت ها و امكاناتي وجود دارد كه به شرح زير بيان مي شود .
2-7-1 محدوديتهاي توسعه
به طور كلي محدوديت هاي توسعه را مي توان به عوامل اقتصادي ، احتماعي ، فرهنگي و طبيعي تقسيم كرد .
الف- محدوديت هاي  اقتصادي
محدوديت هاي اقتصادي به آن دسته عوامل اطلاق مي شود كه توسعه اقتصادي و حيات روستا وابسته به آنها است مانند اراضي زراعي ، باغات و غيره كه تخريب اين اراضي باعث وارد شدن لطمه به اقتصاد روستا مي گردد . در روستاي سقرچين محدوديت هاي اقتصادي شامل اراضي باغي حواشي بافت مي باشد .
ب- محدوديت هاي اجتماعي
اين محدوديت هاي شامل تمايل به زندگي در اطراف محله خود ، تقسيمات محله اي و قومي ، انواع مالكيت ها از جمله مالكيت هاي وقفي ، مشاه ، بزرگي مالكي ، منابع ملي مي باشد كه منابع گسترش روستا بدان سمت مي گردد . در روستاي سقرچين محدوديت هاي اجتماعي مشاهده نمي شود .

ج- محدوديت هاي فرهنگي
از جمله محدوديت هاي فرهنگي مي توان به آثار باستاني ، بنا هاي تاريخي ، گورستان ، زمينهاي وقفي ، مساجد ، امامزاده ها اشاره كرد كه ايجاد تغيير در آنها به راحتي امكان پذير نيست و بايستي با ملاحظاتي خاص در مورد آنها تصميم گرفت . محدوديت هاي فرهنگي در روستاي سقرچين وجود ندارد .
د- محدوديت هاي طبيعي
موانع طبيعي مانند وجود كوه ، دره ، مسيل ، رودخانه ( وانع طبيعي ) و جاده ها ، خطوط راه آهن ، سدها و كانال آب ( موانع مصنوعي ) هستند كه عمدتاً حالت صعب العبوري داشته و مانع گسترش روستا بدان سمت مي گردد . در خصوص موارد فوق در روستاي سقرچين محدوديت هاي طبيعي مشاهده نمي شود .
2-7-2- امكانات توسعه
فضاهايي براي توسعه روستاي سقرچين وجود دارد كه اين فضا در بافت روستا واقع شده است اين قابليتها و امكانات عبارتند از :
- وجود برخي اراضي باير در داخل بافت روستا .
-  وجود اراضي مخروبه و متروكه در داخل بافت روستا .

2-8- پيشنهاد معيارها و ضوابط كلي طراحي كالبدي روستا اعم از بافت و مسكن با توجه به مطالعات طبيعي و سياسي
هرگونه مداخله در برنامه ريزي و طراحي كالبدي روستا با توجه به اهداف كلي برنامه ، مد نظر قرار دادن معيارها و ضوابط مشخص مي باشد ، معيارها  و ضوابط ياد شده بايستي منطبق با ساختار سياسي ، اجتماعي ، فرهنگي و اقتصادي و طبيعي روستا باشد . با توجه به اينكه هر سكونت گاهي اعم از شهر يا روستا از سيستم و زير سيستم هايي تشكيل مي شود كه عناصر و مشخصه هاي مختلف آنها با مرتبط با يكديگر هستند از اين رو انطباق آنها با يكديگر نيازمند اعمال ضوابط معيارهاي مشخص است .
سيستم هاي تشكيل دهنده نظام فضايي – كالبدي روستا را مي توان به صورت زير تقسم بندي  نمود :
نظام يا سيستم جغرافيايي
نظام يا سيستم كالبدي
نظام يا سيستم اقتصادي
نظام يا سيستم حمل و نقل و شبكه معابر .
نظام يا سيستمهاي اجتماعي – فرهنگي و سياسي
با توجه به سيستم هاي فوق معيار ها و ضوابط هدايت روند توسعه كالبدي روستا را مي توان در زمينه هاي اصلي زير ارائه نمود :
الف – معيارهاي مرتبط با ويژگي هاي كالبدي .
ب- معيارهاي مرتبط با ويژگي هاي عملكردي .
ج- معيارهاي مرتبط با ويژگي هايدسترسي و شبكه ها .
د- معيارهاي مرتبط با ابعاد اقتصادي و اجتماعي .
هـ – معيار هاي مربوط به روابط متقابل مشخصه هاي چهار گانه كالبدي ، دسترسي و راهها و مشخصه هاي اقتصادي و اجتماعي ، در ادامه معيارهاي مربوط به هر كدام از موارد ذكر شده در ارتباط با طرح حاضر ارائه مي شوند .
الف – معيار هاي مرتبط با ويژگي هاي كالبدي
- توجه به موقعيت استقرار روستا در منطقه ( از لحاظ شرايط توپوگرافي ، و غيره ) و لحاظ تاثير پذيري شرايط كالبدي از انجمله در مورد مشخصه مربوط به مسكن و شاخص هايي مانند تعداد طبقات ، جهت استقرار ساختمانها ، شيوه هاي معماري و غيره .
- استفاده از ساختار كالبدي موجود جهت تداوم رشد توسعه كالبدي روستا و ممانعت از گسترش روستا به طرف زمين هاي كشاورزي ، جلوگيري از گسيختگي روزافزون بافت كالبدي و جلوگيري از توسعه بي ضابطه روستا .
-  ممانعت از شكل گيري مكانهاي فاقد عملكرد در طرح آتي

ب- معيار هاي مرتبط با ويژگي هاي عملكردي
ابعاد مختلف كاربري هاي اراضي ( عملكرد ها ) از لحاظ كمي و كيفي و چگونگي توزيع آنها در سطح روستا از موضوعات اساسي در روند توسعه كالبدي روستاست كه ابعاد مختلف آن اعم از اقتصادي ، اجتماعي ، زيست محيطي و حتي سياسي را تحت تاثير قرار مي دهد .
با توجه مختلف به موارد ذكر شده معيار ها و ضوابط مورد نظر در زمينه ويژگي هاي عملكردي عبارتند از :
- توجه به تامين نياز هاي اساسي و انواع خدمات مورد نياز روستا .
- توجه به استفاده مناسب از عملكرد هاي موجود و زمينه هاي موجود براي بهره گيري بهينه از آنها .
-  توزيع عادلانه كاربري ها در نقاط مختلف روستا و توجه به امكان بهره گيري و سهولت دسترسي افراد به آنها .
-  ايجاد عملكرد هاي ارتقاء دهنده شرايط زيست و سكونت از جمله كاربري هاي فرهنگي و تفريحي و ورزشي .
-  استفاده مناسب از اراضي باير و فضاهاي فاقد ارزش در پيشنهاد كاربري ها .
ج- معيار هاي مربوط به ويژگي هاي دسترسي و شبكه راهها .
- بهره گيري از معابر موجود و تا حد امكان اجتناب از پيشنهاد و معابر جديد تا حد ممكن .
-  توجه به سلسله مراتب شبكه ارتباطي و ايجاد همپوشاني مناسب آنها .
-  توجه به نقش و عملكرد كنوني شبكه ارتباطي و ارتقاء كمي و كيفي آنها.
-  انجام اصلاح و تعريض در سطح معابر با اعمال حد اقل تخريب .
-  توجه ويژه به تامين شبكه ارتباطي بافت مركزي روستا .
د- معيار هاي مرتبط با ابعاد اجتماعي – اقتصادي
- توجه به حفظ ارزشهاي اجتماعي ، فرهنگي در سطح روستا با توجه به عناصر شاخص فرهنگي ، مذهبي موجود در آن .
- حفظ اراضي كشاورزي و زمين هاي مستعد به علت اهميت آنها در فعاليت اقتصادي ساكنين .
-  ارزيابي نقاط و فضا هاي قابل احياء از لحاظ اجتماعي و اقتصادي .
-  توجه به نقش فضا ها و عملكرد هاي موجود و آتي در حيات اجتماعي و اقتصادي روستا.
-  توجه به تاثيرات مناسبات اجتماعي و گرايشات فرهنگي در شكل گيري فضاهاي مختلف .
-  ايجاد گشايش ها و مكان خاص جهت ارتقاء ابعاد اجتماعي و فرهنگي روستا .

هـ معيار هاي مرتبط با ارتباط متقابل مشخصه هاي چهارگانه كالبدي
دسترسي ها ، عملكرد ها و شرايط اقتصادي – اجتماعي و فرهنگي
- ارزيابي انطباق مقياسهاي كالبدي و عملكردي .
-  ارزيابي كيفيت و كفايت همجواري راهها ( بر اساس مراتب موضوع عملكرد آنها ) با فعاليت ها و عملكردهاي مجاور آن .
-  سازگاري و تناسب ويژگي هاي كالبدي و فضا هاي مسكوني با شرايط اقتصادي و اجتماعي .
-  بهره گيري از اصول و قواعد موجود اجتماعي – فرهنگي و اقتصادي در زندگي ساكنين روستا و نيز شرايط اقليمي و طبيعي در جهت تدوين نظام فضائي روستا .
2-8-2 – معيار ها و ضوابط كلي طراحي مسكن در روستا
به منظور ساخت واحد هاي مسكوني جديد توجه به وضعيت معيشت ، واحد هاي مسكوني موجود عملكرد ونقش واحد هاي مسكوني لازم و ضروري است .
معيار ها و ضوابط كلي طراحي مسكن در روستا در ذيل ارائه مي شود .
- تشويق مردم به منظور استفاده از مصالح مقاوم در ساخت مسكن .
-  انطباق مساحت مسكوني با شغل و نحوه معيشت مردم روستا .
-  بازسازي ابنيه تخريبي و تاكيد استفاده از مصالح مرغوب و با ضريب ايمني مناسب .
-  رعايت رابطه معقول بين فضاهاي ساخته شده و ساخته نشده .

فصل سوم
تهیه طرح هادی

3-1- پيش بيني نحوه توزيع و محل استقرار فضاهاي خدماتي و تاسيسات زير بنايي در حوزه نفوذ
همانگونه كه در فصل قبل اشاره گرديد ملاك اصلي واگذاري خدمات در سطح روستا متكي بر ضوابط و استاندارد هاي خدمات رساني در محيط روستايي كشور و نحوه تجهيز مراكز روستايي است .
روستاي سقرچين همچنانكه در مباحث پيشين اشاره گرديد فاقد حوزه نفوذ بوده و خود روستا در مورد نياز هاي خدماتي و غيره كاملاً در حوزه نفوذ شهر شهريار و روستاي اصيل آباد قرار دارد .
2-3- تعيين نحوه كاربري اراضي روستا بطور مشروح در ده سال آينده و مراحل مختلف توسعه
با توجه به نتايج مطالعات گذشته در بخشهاي مختلف و به خصوص تعداد جمعيت پيش بيني شده ، مبحث 2-4 ( بررسي مشكلات موجود در توزيع خدمات عمومي و زير بنايي در سطح روستا ) مبحث 2-6 ( بررسي سرانه هاي موجود ، پيشنهادي و تعيين كمبود هاي خدماتي و مسكن ) و مبحث ( معيار ها و ضوابط كلي طراحي كالبدي روستا ) به ارائه كاربري اراضي پيشنهادي مي پردازيم كه نحوه توزيع آنها در جدول شماره 27 ارائه شده است . پس از ارائه كاربري هاي پيشنهادي نيز مراحل مختلف توسعه كالبدي روستا ارائه مي شود .
 
3-2-1- كابري اراضي پيشنهادي
3-2-1- كابري مسكوني
در وضع موجود سطوح مربوط به كاربري مسكوني 44500 متر مربع ( بيش از 4 هكتار ) وسعت دارد كه 2/47 درصد كل محدوده محاسباتي را دربر مي گيرد و 3/81 مترمربع سرانه را به ازاي جمعيت 547 نفري روستا تامين مي كند .
با توجه به اينكه جمعيت روستا تا افق طرح 120 نفر افزايش خواهند  لزوم تامين نياز هاي مسكوني آنها از الزامات است . همچنين ضريبي معادل 25/1 درصد براي تخريب و تعريض معابر در نظر گرفته شده است . از اين رو سطوح مسكوني پيشنهادي طرح 6000 متر مربع مي باشد كه بر روي زمينهاي باير و مخروبه روستا پيشنهاد شده است .
3-2-1-2- كاربري تجاري
سطوح مربوط به كاربري تجاري در شرايط كنوني 400 كتر مربع كه 7/0 متر مربع سرانه را به خود اختصاص داده است . سطوح مذكور جهت افق طرح به 670 متر مربع افزايش يافته است و سرانه آن به 1 متر افزايش يافته است .
برسري شكل گيري و تداوم فعاليتهاي تجاري در سكونتگاههاي مختلف حاكي از اين است كه اين فعاليتها عموماً تحت تاثير شرايط عرضه و تقاضا شكل مي گيرند و پيش بيني مكان و نقاط مشخص براي استقرار آنها كمتر به شكل گيري آنها در همان مكان منجر مي‏شود . از اين رو در مورد اين كاربري ها هر چند نقاط مشخص پيشنهاد نگرديده است ليكن با اتخاذ ضوابط و مقرراتي كه در مباحث آتي به آنها اشاره خواهد گرديد مي تواند در نقاط ديگري نيزاستقرار يابند  .
3-2-1-3- كاربري آموزشي
سطوح كاربري آموزشي در وضع موجود 4300 متر مربع مساحت دارد و 6/4 درصد سطح محدوده محاسباتي را شامل مي شوند . در طرح پيشنهادي به ميزان 5200 متر مربع فضاي آموزشي در نظر گرفته شده است . لازم به ذكر است كه اين زمين در گذشته به آموزش و پرورش واگذار شده بوده است .
3-2-1-4- كاربري درماني
كاربري درماني در وضع موجود در روستا شامل خانه بهداشت روستا است كه 600 متر مربع مساحت دارد . با توجه به نوساز بودن اين واحد در طرح پيشنهادي فضايي به آن اختصاص نيافته است .
3-2-1-5- بهداشتي
يك باب حمام عمومي غير فعال به مساحت 160 متر در روستا وجود دارد كه در طرح پيشنهادي حفظ شده است .

3-2-1-6-كاربري مذهبي
سطوح مربوط به اين كاربري شامل يك باب مسجد است كه 700 متر مربع مساحت دارد و سرانه آن 3/1 متر مربع مي باشد . در افق طرح 400 متر مربع به اين كاربري در بافت جديد
3-2-1-7- كاربري فرهنگي
با توجه به فقدان اين كاربري در شرايط موجود و نقشي كه اين كابري در ارتقاء سطح فرهنگي – علمي و در نتيجه تمام جوانب حيات روستا بر جاي مي گذارد . سطحي معادل 250 متر مربع در افق طرح به اين كاربري اختصاص داده شده است كه مي توان كانون فرهنگي در آن احداث كرد .
3-2-1-8- كابري تاسيسات و تجهيزات
با توجه به دارا بودن آستانه جمعيتي ضرورت افزايش كمي و كيفي اين كاربري ها در اين روستا احساس مي شود . بنا بر اين سطح آن از 680 متر مربع به 1380 متر افزايش داده مي شود . در نتيجه 700 متر مربع زمين براي آن تدارك ديده شده است كه مي توان تاسيسات و تجهيزات را در آن احداث كرد .
3-2-1-9- كاربري ورزشي
اهميت كاربري ورزشي بخصوص براي جوانان براي هيچكس پوشيده نيست و يكي از امكانات سلامت جامعه روستايي همانند كليه سكونتگاههاي شهري محسوب مي شود . در روستا در وضع موجود 2100 متر مربع كاربري ورزشي وجود دارد و در طرح پيشنهادي به ميزان 2700 متر مربع به اين كاربري اضافه شده است .
3-2-1-10- كابري حمل و نقل ( پايانه مسافربري )
با توجه به تردد قابل ملاحظه بين روستا و شهر شهريار و با عنايت به افزايش جمعيت در سالهاي آتي و در نتيجه افزايش ميزان رفت و آمدها و همچنين عدم وجود سطحي در وضع موجود لزوم وجود سطحي مناسب براي ارائه خدمات حمل و نقل ضروري است . لذا با توجه به ضرورت پيش بيني آن 300 متر مربع به اين كاربري اختصاص داده شده است .
3-2-1-11- كاربري اداري
در شرايط موجود فضايي به اين كاربري اختصاص ندارد . در طرح پيشنهادي فضايي به ميزان 500 متر مربع به آن اختصاص يافته است كه 300 متر آن جهت دفتر شورا يا دهياري و 100 متر آن جهت شركت تعاوني روستايي و 100 متر جهت احداث بانك يا صندوق قرض الحسنه در نظر گرفته شده است .
3-2-1-12 – فضاي بازي كودكان
در شرايط موجود در روستا سطحي به اين كاربري اختصاص ندارد بنا بر اين به ميزان 1800 متر مربع در طرح پيشنهادي به آن اختصاص يافته است .
3-2-1-13 – پارك
در طرح پيشنهادي به ميزان 2300 متر مربع به اين كاربري اختصاص يافته است .
3-2-1-14- فضاي سبز
در طرح پيشنهادي به ميزان 14000 متر مربع به اين كاربري اختصاص دارد .
3-2-1-15- شبكه معابر
شبكه معابر روستا شامي معابر فرعي و اصلي است كه حدوداً 21950 متر مربع وسعت دارد و 3/23 درصد از كل محدوده محاسباتي در وضع موجود شامل مي شود و سرانه آن 1/40 متر مربع است . سطوح معابر در افق براي شبكه هاي دسترسي 42650 متر مربع وسعت دارد كه 20700 متر مربع نسبت به شرايط موجود افزايش يافته است .
3-2-1-16- باغ
در طرح پيشنهادي به ميزان 1580 متر مربع فضاي باغ در داخل محدوده بافت حفظ شده است  .
3-2-1-17- انبار
يك انبار به مساحت 160 متر مربع در روستا موجود مي باشد كه در طرح پيشنهادي اين فضا حفظ شده است .
3-2-1-18- دامداري
يك باب دامداري سنتي به مساحت 120 متر مربع در وضع موجود روستا وجود داشت كه در طرح پيشنهادي تغيير كاربري داده شده است .

3-2-2- مراحل مختلف توسعه كالبدي
مراحل مختلف توسعه كالبدي روستا در دو زمينه كلي مي تواند صورت گيرد كه شامل چگونگي شكل گيري بافت ( سطوح جديد ، بافت نيمه پر …. ) و نيزاولويت شكل گيري كاربري ها در هر كاربري و مقايسه با كاربري هاي ديگر باشد . آنچه در اين مبحث مورد توجه است مربوط به توسعه نوع اول مي باشد . و مرحله مربوط به اولويت كاربري ها در مباحث آتي – تعيين اولويت هاي اجرايي كوتاه مدت و ميان مدت مورد بررسي قرار خواهد گرفت .
با عنايت به موارد فوق از اهداف عمده طرح حاضر و در مجموع طرحهاي روستايي ، هدايت توسعه بهينه بافت كالبدي است چرا كه فرض كلي بر اين استوار است كه بافت روستا به تبع فقدان طرح از پيش تعيين شده توسعه ايده ال را نداشته است كه لفظ كلي رشد ارگانيك بر آن نهاده مي شود . در قالب ياد شده ، توسعه يكپارچه و ارتباط منسجم بين عناصر مختلف موجود مد نظر مي باشد كه سطوح مسكوني با توجه به گستردگي آن مهم ترين اولويت را دارد . از اين رو آنچه در پيش بيني مراحل مختلف توسعه مد نظر است شكل گيري سطوح شكل نگرفته ، فرسوده و رها شده داخل بافت و در نهايت شكل گيري فضاهاي حاشيه اي مبادرت نمود .

3-3- نقشه شبكه معابر تا حد كوچه هاي دسترسي همراه ا مشخص نمودن نحوه تعريض و ارائه طرحهاي توسعه و تعريض معابر روستا
مواردي كه در جهت ارائه نقشه شبكه معابر ارائه شده است به شرح زير است :
رفع تنگناهاي موجود در شبكه ارتباطي روستا كه در مبحث 5- 2 به آنها اشاره گرديد .
توجه به محدوديتها و امكانات توسعه كالبدي روستا .
چگونگي توزيع خدمات مختلف در روستا .
توجه به ضوابط و معيار هاي طرح ريزي كالبدي به خصوص در زمينه حمل و نقل و دسترسي .
با توجه به موارد مذكور در طرح پيشنهادي سعي شده است با توجه به شناخت حاصله از اين نارسايي و با توجه به شرايط حاكم بر قسمتهاي مختلف بافت و با عنايت به ضوابط و معيار هاي طرح ريزي كالبدي ، نسبت به اصلاح و تعريض معابر اقدام شود . يادآوري مي شود كه شبكه ارتباطي در كنار كاربري اراضي عمده ترين عناصر تشكيل دهنده كالبدي بافت محسوب مي شود كه در مواردي نقش آن به مراتب بيشتر از نقش كاربريها  مي باشد . بنا بر اين در تعريض معابر بايستي موارد زير در نظر گرفته شود .
- انجام تعريض با اولويت استفاده ازسطوح باير ، مخروبه و متروكه .
-  انجام تعريض با اولويت استفاده از عرصه املاك تا حد ممكن ضمن توجه به عدالت در استفاده از طرفين معبر .
-  به اولويت بندي اجراي طرح كه در مباحث آتي اشاره خواهد شد دقيقاً توجه شود .
-  در طرح شبكه پيشنهادي 5 نوع معبر در نظر گرفته شده است كه با توجه به رعايت سلسه مراتب عبارتند از :
الف – معابر با عرض 25 متر
ب- معابر با عرض 10 متر
ج- معابر با عرض 8 متر

د- معابر با عرض 6 متر
ه- معابر با عرض 4 متر
بر اساس سلسله مراتب عملكردي معابر روستا به صورت زير تقسيم بندي شده است .
الف -  معابر اصلي
اين نوع معابر عمده ترين شبكه ارتباطي پيشنهادي محسوب ميشود كه در طرح پيشنهادي به قسمت تقسيم ميشود .
معبر اصلي درجه يك : عرض آن 25 متر در نظر گرفته شده است . اين معبر از لحاظ عملكردي داراي بيشترين نقش بوده در شرايط موجود و نسبت به ساير معابر از عرض به مراتب بيشتري برخوردار مي باشند و نقش بين روستايي را دارد .
معبر اصلي درجه دو : عرض اين معابر در تمام قسمتهاي آن 10 متر در نظر گرفته شده است .
دتايل اجرايي معبر 25 متري و 10 متري در تصوير شماره 5 و 6 مشخص شده است
ب – معابر فرعي
عرض اين معابر 8 و 6 متر در نظر گرفته شده است از نظر سلسله مراتب بعد از معابر اصلي قرار دارد . اين شبكه ها عمدتاً ادامه محور اصلي محسوب مي شود و پيوند بين بخشهايي از بافت داخلي روستا را كه از لحاظ عملكردي در سطح پائين تري قرار دارند برقرار مي سازد . دتايل اجرايي معابر 8 و 6 متري در تصاوير شماره 7 و 8 مشخص شده است .
ج) – دسترسي ها
دسترسي ها كه عرض آنها 6 و 4 متر پيشنهاد گرديده است در پائين ترين راه سلسله مراتب عملكردي قرار دارند كه عموماً برمعابر بن بست و شبكه پياده اختصاص دارند و ارتباط چندين واحد مسكوني را با يكديگر و با شبكه هاي بالاتر برقرار مي سازند
3-4- ارائه طرحهاي مربوط به جمع آوري و هدايت آبهاي سطحي و پيشنهاد اصلاح تاسيسات زيربنايي
الف – جمع آوري و دفع آبهاي سطحي
همچنانكه در فصول قبل اشاره گرديد روستاي سقرچين فاقد شبكه و جمع آوري و دفع آبهاي سطحي است و آب حاصل از نزولات جوي يا منازل به تبعيت از شيب معابر و شرايط توپوگرافي دفع مي شود . از اينرو با توجه به مشكلات معدودي كه از اين نحوه  دفع آبهاي سطحي در زمينه بهداشت و رفت و آمد حادث مي شود ، لازم است تا ضمن ممانعت از دفع فاضلاب اماكن مسكوني در معابر ، نسبت به ايجاد شبكه دفع آبها در سطح معابر اقدام شود . از اينرو در طرح هاي توسعه آتي روستا احداث شبكه كامل جمع آوري آبهاي سطحي ضروي است
كه از طريق احداث كانال جوي يا كانيو امكان پذير است بنا بر استفاده از هر كدام ازآنها متناسب با عرض شبكه معابر متفاوت است . ليكن در بيشتر شبكه ها مي توان با احداث جوي يا كانيو آبهاي سطحي را به سادگي دفع نمود . و اين كانالها با توجه به عرض معابر بخصوص در بافت مسكوني بايد سرپوشيده باشند . جهت حصول به احداث كانال دفع آبهاي سطحي لازم است موارد زير مد نظر قرار گيرد :
- ضرورت احداث چتههاي جذبي در تمام منازل جهت دفع فاضلاب آنها و يا بكارگيري ساير روشهاي مناسب در اين خصوص با انجام مطالعات بيشتر در مورد شرايط خاكشناسي و غيره .
-  ممانعت از دفع فاضلاب ساختمانها و واحدهاي مسكوني به شبكه معابر و ساير محيطهاي عمومي .
ب- جمع آوري آب و فاضلاب هاي خانگي
در حال حاضر فاضلاب روستا به وسيله چاه جذب در در داخل واحد هاي مسكوني و كانالهاي سطحي جذب و دفع مي شود .
در زمينه زباله هاي خانگي و اماكن عمومي هم به صورت بهداشتي دفع مي شود . در اين خصوص در روستا مشكل خاصي مشاهده نمي شود .
ج) آب آشاميدني
روستا از لحاظ آب شرب مشكل خاصي ندارد .
د) برق
با توجه به اينكه روستا به شبكه سراسري برق متصل است و تقريباً تمام ابنيه داراي برق مي باشد مشكل خاصي در اين زمينه مشاهده نمي شود .
هـ ) تلفن
روستا علاوه بر دفتر مخابرات به مركز مخابرات متصل بوده و حدود 180 اشتراك تلفن در روستا وجود دارد .
3-5- ارائه طرحهاي توسعه و تعريض معابر
در مبحث 3-3 توضيحات لازم در مورد چگونگي تعريض معابر و نيز نقشه مربوط به شبكه معابر پيشنهادي ارائه گرديد . لذا در اين مبحث نيز موارد بيشتري جهت تكميل مبحث قبل و موارد مربوط به بند حاضر ارائه مي شود .
با توجه به اينكه شبكه ارتباطي جزء عناصراصلي سازماندهي ساختار فضائي – كالبدي روستا محسوب مي شود لذا اجراي دقيق پيشنهادات ارائه شده زمينه دستيابي به ساير اهداف مرتب بر طرح حاضر را فراهم مي آورد . در حال حاضر به يقين مي توان گفت كه يكي از دلايل عمده فرسودگي كالبدي بافت اوليه و اصلي روستا تنگناهاي شبكه ارتباطي است لذا با توجه به وجود مطلوبيتهاي بيشتر در توسعه هاي جديد از لحاظ وجود سطوح هموار و دسترسي راحت با اجراي دقيق شبكه دسترسي پيشنهادي در اين بخش از روستا مي توان به احياء آن كمك نمود . در سطوح جديد توسعه كالبدي روستا ها با توجه به اينكه واحد هاي مسكوني بدون توجه به تامين شبكه ارتباطي شكل گرفته اند ، لزوم هر چه سريعتر معابر پيشنهادي در اين بخش از بافت روستا مي تواند به انسجام بافت و تنظيم ساختار كالبدي آن بيانجامد .
در طرج تعريض و اصلاح معابر لازم است تا زمان انجام آنها قبلاً با انجام خط كشي يا هر اقدام مقتضي ديگر حدود دقيق آن پياده شود تا از دست يازي املاك مجاور آنها به محدوده طرح و بروز و مشكلات بيشتر در اين زمينه ممانعت به عمل آيد . اولويت در اجراي طرح اصلاح و تعريض دقيقاً بايستي رعايت شود چرا كه در اين اولويت بندي كه در مباحث آتي ارائه خواهد شد با توجه به دلايل مختلف و حاكم بر قسمت هاي مختلف بافت و كل روستا ارائه شده است .
3-6- ارائه طرح پيشنهادي از مراكز محلات ، ميادين و گره هاي اصلي روستا
با توجه به مطالب فصل اول كه عنوان گرديد روستا از لحاظ تقسيمات كالبدي محله بندي ندارد در شرايط معمول تجمع در خيابان اصلي روستا مي باشد و بيشتر مراودات اجتماعي در اين محلها صورت مي گيرد .
همچنين بيشتر مراكز تجاري روستا در كنار خيابان اصلي روستا ها متمركز گرديده است . از اينرو در نقاط مناسب سعي گرديده است با توزيع خدمات عمومي و پيشنهادي ميادين كوچك در گره گاههاي اصلي روستا ضمن حل مشكلات آتي در زمينه حمل و نقل امكان تماس و ارتباط اجتماعي را افزايش داد دسترسي راحت ساكنين مجاور را به خدمات نيز تسهيل نمود . موقعيت ميادين و گره هاي اصلي روستا در نقشه كاربري اراضي شبكه معابر پيشنهادي ارائه گرديده است .

3-7- تعيين تكليف فضاهاي تاريخي با توجه به برنامه هاي سازمانهاي مربوطه
همانطور كه در مباحث فصل اول اشاره گرديد در سطح روستا بناي تاريخي وجود ندارد .
3-8 تعيين اولويت هاي اجرائي كوتاه مدت و ميان مدت در تمامي ابعاد طراحي
روشهاي مختلفي جهت اولويت بندي طرح هاي پيشنهادي وجود دارد كه عموماً براساس مقياس مطالعه و اهداف طرح انتخاب مي شوند . آنچه در اولويت بندي پيشنهادات در قالب طرح هادي روستايي مي گنجد ، تعيين اولويت طرحها بر اساس مقياس مطالعه و اهداف طرح انتخاب مي شوند . آنچه در اولويت بندي پيشنهادات در قالب طرح هادي روستايي مي گنجد ، تعيين اولويت طرحها بر اساس دو روش عمده است كه عبارتند از :
الف – اولويت بندي بر اساس ذات طرح .
ب- اولويت بندي بر اساس مقدار هزينه و نيازهاي سرمايه گذاري .
اصولاً در اولويت بندي طرحها براساس ذات طرح ، پيشنهادات از دو قالب خاص پيروي مي كنند كه عبارت هستند از :
1-پيشنهاد يا پيشنهاداتي كه براي ارتقاء سطح رشد و توسعه اقتصادي ، اجتماعي و اقدامات عمراني مورد نياز ارائه مي شوند .
در مجموع ، پيشنهادات رديف اول نسبت به پيشنهادات رديف دوم ، داراي اولويت بيشتري هستند چرا كه اين پيشنهادات با كاهش توسعه اي محدوده مي توانند زمينه هاي رشد و توسعه بالقوه و خودكار آن ايجاد نمايند . ليكن اجراي پيشنهادات رديف دوم ، با وجود مشكلات حاد توسعه اي ، نه تنها توسعه مورد نظر را مهيا نخواهد ساخت بلكه تنها هزينه هاي بالاسري اجتماعي و اقتصادي آنها بر جاي خواهند ماند . به عبارت ديگر پيشنهادات گروه اول بستر مناسب را براي اجراي ساير برنامه ها بوجود مي آورد و بدون توجه به آنها برنامه هاي ديگر در صورت عملي شدن ، تاثير لازم را نخواهد داشت يا با شكست مواجه خواهند شد .  در طرح پيش رو جهت اولويت بندي طرحهاي پيشنهادي سعي شده است صرف نظر از مقدار هزينه مورد نياز كه جزء لاينفك قابليت اجرا يا عدم اجراي طرحها محسوب مي شوند به امكانات و تسهيلات و تجهيزات مورد نياز و ضروري توجه بيشتري معطوف داشته است .
با عنايت به موارد ياد شده جهت اولويت بندي طرحهاي پيشنهادي در طي ده سال آتي ، سه مقطع زماني شامل پنج ساله اول ، پنج ساله دوم ، و مقطع زماني ده سال در نظر گرفته شده است كه اولويتهاي اجرائي به تفكيك هر برنامه به شرح ذيل مي باشد :
3-8-1- برنامه كوتاه مدت يا ميان مدت ( پنج ساله اول 1388-1383 ) :
در اين برنامه طرح پيشنهادي كه اجرا و اعمال آنها در اولويت قرار دارند عبارتند از :
- مشخص كردن محدوه پيشنهادي و تمديد حدود توسعه روستا و جلوگيري از انجام ساخت و ساز خارج از محدوده مشخص شده .
-  تملك اراضي مشخص شده براي كاربري هاي عمومي .
-  نظارت و كنترل براي فعاليت هاي ساختماني باير با رعايت ضوابط محدوده ساخت ، ضوابط عقب نشيني از معابر و ضوابط ايمني ساختمان .
-  تعريض و اصلاح معبر اصلي
- احداث فضاي پارك
-  احداث و اجراي كاربري اداري
-  احداث و اجراي كاربري فرهنگي
3-8-2 – برنامه پنج ساله دوم تا افق طرح ( 1393-1388) :
- اصلاح و تعريض معابر فرعي
- احداث فضاي بازي كودك
-  احداث و اجراي كاربري ورزشي
- احداث ايستگاه مسافربري در روستا .
-  اجراي ساير پيشنهادات ( مذهبي – تاسيسات و تجهيزات )
3-8-3- برنامه مقطع زماني 10 ساله :
اين مقطع زماني مربوط به اجراي پيشنهادات كاربري هايي كه تفكيك زماني آنها مشكل است مي باشد . از جمله كاربري هاي مسكوني و تجاري و فضاي سبز كه ساخت آنها به طور متوالي صورت مي گيرد .

3-9- ضوابط و مقرات اجرايي مربوط به نحوه استفاده از اراضي ، ساختماني ، تفكيك اراضي ، شبكه معابر ، فضاهاي عمومي و غيره
¬¬¬¬¬- كليات
قبل از پرداختن به اين مبحث لازم است به چند نكته اساسي در اجراي طرح و اعمال ضوابط و مقررات پيشنهادي توجه شود كه عبارتند از :
1- نظارت دائم و مستمر بر نحوه توسعه كالبدي مجموعه روستايي در موارد زير :
- ممنوع بودن انجام هر نوع ساخت و ساز در خارج ار محدوده طرح پيشنهادي
-  اعمال ضوابط و مقررات ساختماني و ايمني ساخت و ساز ( آئين نامه 2800 زلزله ) در مورد تمام ساختمانها ( اعم از مسكوني و غير آن ) الزامي است .
- ممنوع بورن هر گونه تغيير كاربري اراضي كشاورزي .
2- رعايت دقيق اولويت هاي اجراي برنامه
3-  مجاز بودن تغيير مكان طرح هاي پيشنهادي به نزديكترين نقطه نسبت به مكان پيشنهادي مشروط به تصويب مراجع مسئول در صورت عدم تغيير در اساس طرح .
4-  درصورت عدم وجود زمين مناسب ( مشكلات تملك زمين ) جهت تخصيص كاربري پيشنهادي غير مسكوني با رعايت ضوابط و تحت نظارت و تصويب مقامات اجرائي مي توان از كاربري مسكوني استفاده نمود .
با توجه به موارد فوق مقررات و ضوابط مربوط به نحوه استفاده از اراضي ارائه مي شود كه در دو قالب كلي كاربري مسكوني و كاربري هاي غير مسكوني ( اعم از آموزشي ، اداري ، تجاري و ….. ) صورت مي گيرد و در مرحله بعد به مقررات مربوط به شبكه معابر پرداخته مي شود . لازم به ذكر است كه برخي موارد ذكر شده در اين ضوابط حالت توصيه اي دارد و رعايت آنها الزامي نمي باشد .
- ضوابط ساخت  واحد هاي مسكوني
- با توجه به وضعيت اشتغال ساكنين كه عمدتاً بر كشاورزي و دامداري متمركز است حد نصاب قطعات تفكيكي 160 متر مربع براي هر خانوار در نظر گرفته شده است كه نبايستس از حد اقل 160 متر مربع كمتر باشد .
-  حد اكثر فضاي ساخت يا در بر گرفتن انبار و فضاهاي جانبي 60 درصد قطعه است .
-  بكارگيري يك تيپ واحد مشخص براي واحد هاي مسكوني توصيه نمي شود .
-  نقشه مربوط به واحد هاي مسكوني بايستي توسط افراد يا شركت هاي مهندسي صلاحيت دار انجام شود .
-  از مصالح مقاوم و سبك و پايدار در برابر زلزله استفاده شود .
-  نظارت دائمي بر ساخت واحد هاي مسكوني از طرف مرجع مسئول ضروري است .
- استفاده از 50 درصد كل زمين براي زير بناي مسكوني .
-  ارتفاع ساختمانهاي مسكوني ( تعداد طبقات ) حد اكثر دو طبقه است .
-  ساخت زير زمين حداكثر به ارتفاع 80/1 متر علاوه بر تعداد طبقات مذكور مجاز است .
- تغيير كاربري مسكوني بدون تصويب مراجع ذيربط و مسئول و صرفاً براي كاربري تجاري و كاربري هاي عمومي ( در صورت عدم تملك زمين در زمين هاي مشخص شده ) ممنوع است .
-  با توجه به شرايط اقليمي منطقه و جهت وزش بادهاي غالب از استقرار واحد هاي مسكوني در جهت رو به باد اجتناب شود .
-  براي حفظ حريم و ايجاد امنيت لازم است پنجره اتاق ها به داخل حياط باشد .
-  تخليه هر گونه فاضلاب منازل به شبكه معابر و فضا هاي عمومي ممنوع است .
- ضوابط و مقررات ساخت واحد هاي تجاري
-  در ساخت واحد هاي تجاري و مكان يابي آن بايد محلات مسكوني ، زير محله ها
و فواصل لازم رعايت شوند . بنابراين ضوايطو مقررات ساخت واحدهاي تجاري عبارتند از:-شعاع عملكرد مفيد در سطح محله و ناحيه .
- واحدهاي تجاري ناحيه اي حداقل 20 متر (4 متر و 5 متر عميق ) حداكثر 30 متر مربع (5 متر دهنه و 6 متر عميق )
- حداكثر مساحت واحدهاي تجاري محله اي از 16 متر (4 متر دهنه و 4 متر عميق )
- ضوابط و مقررات مربوط به روابط متقابل واحد هاي مسكوني و شبكه معابر
- در اين زمينه بايد به شبكه هايي اشاره كرد كه ارتباط واحد هاي مسكوني با شبكه هاي اصلي ( پيشنهادي) بر قرار مي كنند . اين شبكه ها به علت عرض كم و پر پيچ و خم آنها مشكلاتي را ايجاد كرده اند كه لازم است به شرح زير اصلاح شوند .
-  شبكه هاي بن بست : پيشنهاد مي شود عرض اين شبكه ها 4 متر در نظر گرفته شود و براي اسلاح آ نها عقب نشيني از آ كس  (محور ) و در صورت كم ارزشتر بودن يك جهت در همان جهت صورت گيرد .
-  شبكه هاي بن باز : پيشنهاد اصلاح اين شبكه ها از 6 متر تا 25 متر داده شده است لازم به ذكر است ميزان تخريب در معابر فوق و ساير معابر در نقشه درجه بندي معابر پيشنهادي تعيين گرديده است .
ضوابط و مقررات ساختماني ، بناهاي اداري و عمومي
1- اهداف
ضوابط و مقررات تفكيك و ساختمان طرح هادي روستاي سقرچين به منظور كنترل توسعه ، هدايت و كنترل عمليات عمراني ، ارتقاء سطح بهداشت و رفاه و ايمني ساكنين .
و فراهم آمدن محيط زيست متعادل مي باشد .

2- ملاحظات
الف) چنانچه مغايرتي در ضوابط طرح و قوانين جاري ايجاد گردد ضوابط مغاير صرفاً مي بايست از طريق كميته فني استان و ساير مراجع قانوني مورد بررسي و اصلاح مجدد قرار گيرد .
ب) حدود و شمول ضوابط و مقررات طرح در محدوده طرح بوده و بطور كلي در برگيرنده اقدامات مختلف از قبيل تفكيك ساختمان و استفاده از انواع ساختمانها و اراضي خواهد بود.
ج) چنانچه مغايرتي در ضوابط طرح  وجود داشته باشد و طرح تفصيلي بوجود آيد در صورت تصويب مراجع ذيربط طرح تفصيلي مقدم است .

تعريف واژه ها و مفاهيم
در اين قسمت لغات و عبارتهايي كه در متن مقررات و قوانين مورد استفاده قرار مي گيرد و در طرح بكار رفته آورده شده است ، از نظر زماني صرف نظر از جمله بنديها ، ضوابط مشمول زمان حال نيزخواهد بود . همچنين در مواردي به صورت جمع يا مفرد ذكر مي شود . مورد جمع شامل تمام مقررات و مورد مفرد شامل خود مورد خواهد بود .
- طرح : اتخاذ و اجراي مجموعه اي از تدابير ، ضوابط و مطالعات اجتماعي ، اقتصادي ، فيزيكي كه نهايتاً با توجه به حداقل نيازهاي ساكنين ارائه شده باشد .
-  سازمان مجري طرح : بنياد مسكن و يا دستگاهي كه بطور قانوني مسئول اجراي طرح باشد .
- محدوده طرح : حد توسعه فيزيكي كه توسط كميته فني استان تصويب و ابلاغ مي گردد و با تجديد نظر در محدوده طرح كه مورد توافق شوراي تصويب طرح هادي روستاي خلا زير بوده است .
-  قطعه زمين : از نظر قانوني زميني است كه بوسيله سند مالكيت مشخص شده باشد .
-  تفكيك : تقسيم يك قطعه زمين به دو يا چند قطعه كوچكتر به منظور مالكيت و با استفاده مجزا از هر نقطه
-  خانوار : يك يا چند كه اقامتگاه معمولي آنها در يك واحد مسكوني بوده و از نظر مالي هم خرج باشند .
-  واحد همسايگي : بطور متوسط از مجموع 10 الي 50 خانوار يك واحد همسايگي تشكيل مي گردد . ، كه حداقل داراي يك معبر و يا تاسيسات مشترك خواهند بود . (در روستا )
-  محله : از مجموع چند واحد همسايگي با جمعيت 500 الي 1000 نفر محله تشكيل مي‏گردد . ( در روستا 9
-  مركز خدمات محله : فضاها و مراكزي هستند كه در هر محله به خدماتي از قبيل واحد هاي آموزشي ( در سطح دبستان ) پارك محله اي ، ورزشي ، واحدهاي تجاري در حد خرده فروشي و در حد رفع نيازهاي روزانه اختصاص داده مي شود .
- مركز خدمات ناحيه : فضا ها و مراكزي مي باشد كه در ناحيه به خدمات مشتركي از قبيل مراكز آموزشي ( در حد مدارس راهنمائي و دبيرستان ) درمانگاه ، پارك و ورزش ناحيه ، كتابخانه ، دفتر پست ، مركز آتش نشاني ، مراكز مذهبي ، مراكز گذراندن اوقات فراغت و مراكز تجاري و كارگاهها در حد رفع نياز هفتگي اختصاص داده مي شود .
-  تراكم : متوسط پراكندگي جمعيت در اراضي محدوده طرح را تراكم مي نامند .
-  تراكم ناخالص : نسبت جمعيت به مساحت منطقه .
-  بر ساختمان : عبارت از خطي است كه بعنوان مرز مشترك بين هر پلاك زمين و خيابان يا كوچه با مرز مشترك بين ساختمان و فضاي باز تعيين مي شود .
-  حد اكثر ارتفاع ساختمان : فاصله عمودي مرتفع ترين حد يك ساختمان كه مي تواند لبه دست انداز بام ، تيزه شيرواني ، خرپشته ، دود كش ، تجهيزات و يا هر گونه علائم تا شيب متوسط گذر گاه يا معبر مجاور قطعه زمين مربوطه ارتفاع ساختمان خوانده مي شود .
-  ساختمان مسكوني : ساختماني است كه براي سكونت منظور شده است ، عنوان ساختماني شامل هتل ، مهمانسرا و آسايشگاه نخواهد بود .
-  ساختمان دولتي : عبارت است از ساختماني كه بوسيله سازمانهاي دولتي و وابسته به دولت تملك و اداره شود و يا به تملك در آيد .
- مشاعات ساختماني : عبارت است از آن قسمت از سطوح بنا در هر قسمت از طبقات مانند راهروها ، پلكان ، آسانسور ، پاركينگ ، پيلوت سالنهاي بازي ، سالن اجتماعات ورزش ، انبار هاي عمومي ، موتور خانه هاي همومي ، استخر ها ، سطوح پشت بام فضاهاي ساخته شده ، حياط ، تاسيسات عمومي و زر بنايي و نظاير آن كه در يك بنا مورد استفاده چندين واحد مسكوني قرار مي گيرد و در نگهداري و حفاظت آنها شريك مي باشند .
-  تراكم خالص مسكوني : نسبت تعداد جمعيت ساكن به سطوحي كه اختصاص به كاربري مسكوني دارد .
-  تراكم ساختماني : نسبت سطح زير بناي ساختمانها به مساحت قطعه .
-  مساحت سرانه : مقدار مساحت زميني است كه براي عملكرد هاي مختلف طرح در سطح محلات نواحي و ……… براي هر نفر از ساكنين پيش بيني شده باشد .
-  سطح زير بنا در همكف : عبارت است از سطح يك قطعه زمين كه بر اساس ضوابط طرح احداث ساختمان و بنا در آن قسمت مجاز مي باشد .
-  سطح كل زير بنا در طبقات يا مساحت مفيد : عبارت است از مجموعه سطوح ساخته شده در طبقات كه در سطح زير بنايي مجاز يك قطعه زمين احداث مي شود .
-  تغييرات ساختماني : عبارت است از تغيير يا تنظيم مجدد در يك ساختمان از قبيل محل درب ، پنجره ، عرض ، و جابجايي اجزايي كه تغييرات استخوان بندي و تخريب و بازساري كامل بنا را شامل نشود .
-  حياط ( فضاي باز ) : قسمتي از يك قطعه زمين است كه در سطح زمين هميشه به صورت فضاي باز باقي خواهد ماند . فضاي سبز يا باز كه زير آن ساختمان زير زميني احداث شده باشد حياط محسوب نمي گردد .
- حياط اصلي : فضاي بازي است كه برابر نما يا نماهاي اصلي ساختمان و يا مشرف به گذرگاههاي اصلي مجاور پلاك زمين است .
-  حياط خلوت : عبارت است از فضاي بازي كه جهت نورگيري و تهويه ، فضاهاي خدماتي ساختمان منظور مي شود و ممكن است از تمام يا چند جانب بواسطه ساختمان احاطه شده باشد .
-  طبقه زير زمين : عبارت است از طبقه اي كه 50 درصد يا بيشتر از حجم آن زير زمين ( بر كف گذرگاههاي عمومي و زير كف داخلي ) قرار دارد و روي سقف آن بيشتر از 2/1 متر از كف بلند تر مي شود .
- پاركينگ عمومي : عبارت است از محلي كه افراد محله روستا در هنگام مراجعه به مراكز محله ، ناحيه و…. مي توانند اتومبيل خود را در آن متوقف نمايند .
-  پاركينگ اختصاصي :  محلي است كه براي توقف وسايل نقليه ساكنان ساختمان اصلي به كار مي رود و هيچگونه استفاده انتفاعي از ان براي سكونت يا كسب مجاز نيست .
-  نماي ساختمان : نماي ساختمان عبارت است  از كليه سطوح خارجي ساختمان كه مشرف به فضاهاي باز ، حياطهاي اصلي و خلوت همان ساختمان يا مشرف به فضاهاي باز ، حياطهاي اصلي و خلوت همان ساختمان يا مشرف به فضاهاي باز مربوط به گذرگاه و خيابانهاي عمومي مي باشد .
- نماي اصلي ساختمان : عبارت است از نماي كه مشرف به گذرگاههاي عمومي با حفاظ باشد .
- كف در گذرگاهها به شرح زير تعيين مي شود
الف)    در مورد ساختمانهايي كه فقط ازيك جانب مجاور خيابان قرار مي گيرند ‏، كف عبارت است از متوسط ارتفاع كف پياده رو جانبي بر روي خط ديوار خارجي ساختمان .
ب) در مورد ساختمانهايي كه از چند جهت مجاور خيابان قرار مي گيرند كف عبارت است از متوسط ارتفاع پياده رو هاي جانبي روي خطوط بر ، ديوارهاي خارجي ساختمان .
- صنايع كوچك ( سبك ) : عبارت است از كليه فعاليتها و توليداتي كه اكثريت آنها داراي تعداد كاركنان كمتر از10 نفر بوده و به دليل لزوم دسترسي كاركنان و نسبت حجم شيميايي ، صنايع ساختماني ، صنايع برق و الكترونيكي ، صنايع تعميراتي و صنايع فلزي با دارا بودن شرايط فوق در اين طبقه بندي قرار گرفته اند .
- صنايع بزرگ ( سنگين ) : صنايع سنگين به دسته اي از فعاليتها صنعتي و توليدي اطلاق مي گردد كه داراي بيش از 10 نفر كارگر بوده و حجم و وزن مواد اوليه آنها بيش از حجم و وزن توليدات آنها باشد ( اينگونه صنايع معمولاً بدليل لزوم كنترل آلودگيها مي بايست داراي فاصله كافي با مناطق مسكوني باشند .)
- انواع حوزه هاي نفوذ استفاده از زمين
به منظور تعيين موقعيت انواع فعاليتها و استفاده از زمين در شهر اعمال مقرارت مربوط به هر يك ازسطح روستا از نظر انواع حوزه هاي استفاده از زمين به شرح زير تقسيم و هر يك از تراكم هاي مسكوني پيشنهادي در مناطق عمده شهري بر حسب شرايط از نوع فوق خواهد بود .
كاربري مسكوني شامل حوزه هاي
- مسكوني با تراكم بويژه ( باغداري و اراضي مشجر )
- مسكوني با تراكم كم 60 % كل مساحت زمين به زيربنا اختصاص داشته و براي يك خانوار مورد استفاده قرار مي گيرد .
كاربري آموزشي شامل حوزه هاي
- آموزش در حد دبستان
- آموزش در حد راهنمايي
- آموزش در حد دبيرستان
- آموزش در حد مدارس حرفه اي و فني
كاربري بهداشتي – درماني شامل حوزه هاي
- خانه هاي بهداشت  شامل تزريقات ، پانسمان ، راهنماي طبي و بهداشتي
- مراكز بهداشتي و درماني به منظور تامين نيازمنديهاي بهداشتي و درماني جمعيتي معادل 10 الي 12 هزار نفر
- مراكز بهداشت : انجام خدمات پاركلينكي ، تشخيص ، درمان بيماران و خدمات بهداشتي
- بيمارستان يا مجموعه درماني : مجموعه اي است از بخش هاي مختلف درمان بستري اورژانس
- كاربري اداري – دولتي : شامل كليه سازمانها و ادارات دولتي و وابسته به دولت
 و ارگان ها .
كاربري تجاري شامل حوزه هاي
- تجاري مركز محله
- تجاري مركز ناحيه
كاربري صنعتي شامل حوزه هاي
- كارگاه هاي كوچك در اراضي مشخص شد كارگاه هاي توليدي و صنايع سبك ، احداث تاسيسات توليدي و تاسيسات وابسته مانند انبار صنايع سبك ، شعب فروش عمده ، قسمتهاي بسته بندي و توزيع خدمات تعميراتي ، ماشين آلات و توقفگاه مجاز
 مي باشد.
- صنايع بزرگ و مزاحم
- حوزه باربري و انبار داري
- حوزه فضاهاي باز و تفريحي
- حوزه انتظامي
- حوزه كشاورزي و باغداري ( داخل محدوده روستا )
- حوزه استفاده از زمين كشاورزي ( محدوده حفاظتي )
مقرارت  تفكيك زمين
1- دسترسي
در طرح هاي تفكيكي هر يك از قطعه زمين تفكيك شده ميبايست حداقل به يك گذرگاه عام با عرض 6 متر و بيشتر دسترسي داشته باشد و حداقل 2 متر درطول ضلع زمين مجاور  معبر باشد .
هرگاه زمين با وضع موجود از يك يا چند جهت كه گذرگاههاي عام با عرض كمتر از 4 متر مجاور بوده و معابر فاقد طرح تعريض باشد به هنگام تفكيك زمين بايستي نسبت به آكس معبر تا عمق 2 متر عقب نشيني رعايت شود .
2- مقررات تفكيك اراضي واقع در حوزه مسكوني تجاري
الف ) طول هيچ يك از قطعات تفكيكي نبايد از 2 برابر عرض آن بيشتر باشد .
ب) حداقل مساحت زمين براي تفكيك 160 متر مربع مي باشد .
ج) حداقل مساحت زمين براي واحد هاي تجاري 16 متر مربع مي باشد .
3- مقررات تفكيك اراضي واقع در حوزه خدمات عمومي
الف ) اراضي خدمات عمومي مشخص شده در طرح هادي به اين شرح قابل تفكيك نيستند:
اراضي تاسيسات آموزشي ، بهداشتي ، درماني ، فرهنگي ، مذهبي ، ورزشي ، انتظامي ، فضاهاي باز ، فضاهاي سبز ، اماكن تاريخي ، حريم تاسيسات مختلف .
ب) در اراضي واقع در حوزه كارگاهها ، پايانه ها ، حداقل مساحت هر قطعه 500 متر مربع و در مواردي كه جهت انتقال يا احداث كارگاههاي كوچك مساحت ياد شده ضرورت نداشته باشد حد اقل 150 متر مربع تعيين مي گردد .
ج) اراضي تاسيسات انتظامي و زيربنايي بايد با نظر سازمان طرح و ادارات ذيربط تفكيك گردد .
- مقررات احداث ساختمان
-  مقررات عمومي ساختمانها
استفاده از مقررات عمومي ساختمان پس از رعليت مقررات ويژه وزارت فرهنگ و آموزش عالي ، وزارت نيرو و سازمانهاي مشابه و رعايت حريم نسبت به راهها ، رودخانه ها ، جنگلها ، درياچه ها ، تالابها ، پتانسيل هاي طبيعي ، نهر هاي عمومي ، قنوات و چاهها ، مسيل ها ، خطوط و پايه هاي انتقال نيروي برق ، خطوط و پايه هاي تاسيساتي مخابراتي ، پلها و تونل هاي واقع در مسير گذرگاه با تاسيسات عمراني ، لولله هاي انتقال گاز و نفت ، سدها و كانالهاي شبكه آبياري خطوط آبرساني ، تاسيسات انتظامي ، امنيتي ، تصفيه خانه هاي آب و فاضلاب ، سيل بند ها و سيل گيرها ، ابنيه و آثار تاريخي و رعايت ضوابط مراجع ذيربط با رعايت موارد زير مجاز مي باشد .
1- براي احداث هرگونه ساختمان ، ساختمان فرعي ، تغييرات ساختماني و استخوان بندي ، تعميرات اساسي و توسعه ، بازسازي ساختمان مي بايست از بنياد مسكن مجوز لازم كسب گردد .
2-  احداث هرگونه واحد و يا مجتمع ( اعم از تجاري ، خدماتي و درماني ) در محدوده روستا صرفاً در صورت مطابقت با نقشه كاربري و محل و مكان تعيين شده مجاز مي باشد .
3-  احداث ساختمان در يك جبهه با توجه به موقعيت محل و ساير ضوابط براي طبقه همكف مجاز مي باشد .
4-  احداث فضا هاي بهداشتي اختصاصي و يا عمومي به ميزان استاندارد و مقرر شده از سوي اداره بهداشت عمومي در كليه واحد ها الزامي است .
5-  احداث هر گونه واحد مولد گرد و غبار و دود ، بوهاي مزاحم ، سر و صداي هاي زياد ، آلوده كننده آبهاي جاري در در محدوده خدماتي روستا ممنوع است .
6-  رعايت ضوابط ايمني ( نصب كپسول آتش نشاني و غيره ) در كليه ابنيه الزامي است .
7-  جنس رويه داخلي ديوارها در واحد هاي زير الزاماً مي باست از مصالحي نظير كاشي ، سراميك و سنگ استفاده شود . حمام ها ، نانوايي ها ، درمانگاهها ، آزمايشگاهها ،
فروشگاه هاي مواد لبني و گياهي .
8-  حداكثر تعداد طبقات واحد هاي عمومي از حالت زير پيروي مي كنند .
•  حاشيه خيابانهاي اصلي روستا داراي دو طبقه مفيد بدون احتساب پيلوت در طبقه اول
•  حاشيه خيابانهاي جمع آوري كننده حد اكثر يك طبقه بدون احتساب پيلوت در طبقه اول
9- مقررات مربوط به پاركينگ به شرح مندرج در بخش پاركينگ بايد رعايت شوند .
10- نصب هر گونه قطعات و الحاقات تاسيساتي به جز لوله گاز در نماي كليه واحد هاي ساختماني ممنوع است .
11- تعبيه پنجره از زير زمين به معابر ممنوع است .
12-  تعبيه هر گونه گشودگي اعم از درب و پنجره و دريچه و …… در جبهه رو به همسايه ممنوع است .
13-  استفاده از زير زمين در كليه واحد ها مشروط به رعايت نكات ذيل است :
•  ارتفاع نور گير معبر 20/1 متر تا حد اكثر ارتفاع 40/2 متر از كف تا سقف تمام شده باشد .
•  استفاده از معبر و فضاي عمومي حتي به منظور تسهيل دسترسي ممنوع است .
14- حد اقل ارتفاع از كف تمام شده تا زير سقف واحد هاي ذيل از 50/3 متر نبايد كمتر باشد :
نانوايي ها ، حمام ها ، درمانگاه ها ، آزمايشگاه ها ، فروشگاههاي بزرگ و سوپرماركت ها
16- عمق واحد هاي تجاري و فعاليت عموم به غير از واحد هاي بهداشتي ، درماني و دفاتر خدماتي بازرگاني از حد اكثر 12 متر بيشتر نخواهد بود .
17- بازسازي واحد هاي موجود تا عمق بيش از 12 متر به همان ميزان موجود خواهد بود .
18- احداث ساختمان در هر قسمت از زمين فقط با رعايت مقررات ساختمان مربوط به حوزه خود و ديگر مقررات و مستنديات ذيربط ميسر مي باشد .
19- هر نوع بنايي كه طبق ضوابط و مقررات و مجوز هاي لازم بدون هيچگونه خلاف ساختماني از نظر ساخت ، ابعاد ، تراكم و كاربري به اتمام رسيده باشد طبق درخواست مالك جهت ساختمان ياد شده گواهي پايان كار صادر مي گردد .
20- ميزان زير بنا بر اساس اراضي قبل از رعايت برهاي اصلاحي محاسبه مي گردد .
حريم گذرگاه و اراضي عمومي ومرز مالكيت
هيچ قسمت يا جزئي از يك ساختمان نمي بايست از حد « بر» و حريم گذرگاه و اراضي عمومي و همچنين از مرز مالكيت زميني كه در آن ساخته مي شود تجاوز نمايد و احداث بالكن در صورتي از حد زمين مجاور گذرگاه اصلي تجاوز ننمايد مجاز است .
تبصره 1 – جهت احداث جزئيات اجرائي نظير جاي گلدان و سايبان پنجره و امثال آن حد اكثر تا 30 سانتي متر برجستگي در صورتي كه ارتفاع آن از كف گذر گاه حداقل 3 متر باشد مجاز است .
تبصره 2- احداث هر نوع پنجره و نور گير در زير زمين ، هم سطح كف گذرگاه يا موازي با گذرگاه اكيداً ممنوع است . نورگير زير زمين تنها در بدنه ديوار و عمود بر كف گذرگاه تا ارتفاع 90 سانتي متر مجاز است .
ضوابط و مقررات ساختمانهاي مسكوني
1- حداقل مساحت  زمين ( قطعه تفكيكي ) براي بناي مسكوني 160 متر مربع مي باشد .
2-  حد اكثر طبقات دو طبقه مي باشد .
3-  حداكثر پيش آمدگي بنا در داخل محدوده زمين تفكيكي از انتهاي زمين به طرف جلو 60 در صد است .
4-  حد اكثر تراكم مجاز براي خانه هاي داراي حياط مركزي مشروط به احداث بنا در سه جبهه 60 در صد است .
5-  حد اقل عرض زمين براي احداث حياط مركزي 10 متر و حد اقل طول آن 16 متر مي‏باشد .
ضوابط و مقررات ساختمانهاي تجاري
1- واحد هاي تجاري موجود در هر منطقه از روستا كه داراي مجوز مي باشد با همان كاربري تجاري در شكل موجود حفظمي گردد و به هنگام نوسازي نيز مجاز به استفاده از كاربري مذكور با سطح داراي مجوز خواهند بود .
2-  عمق واحد هاي تجاري 6-2 متر و براي واحد هاي خدماتي تا 15 متر مي باشد ( 4 متر مراكز محله و 6 متر براي خيابان اصلي ) .
3-  ارتفاع واحد هاي تجاري ( مغازه ها ) از كف تمام شده حد اكثر 5 متر و حد اقل دهانه مغازه ( عرض ) 4 متر مي باشد .
ضوابط و مقررات ساختمانهاي آموزشي
1- حد اقل استانداردهاي داخلي ساختماني مربوط به ضوابط وزارت آموزش و پرورش مي بايست رعايت و اجرا گردد .
2-  در كليه ساختمانهاي آموزشي سطح كل طبقات مربوط به آموزش نمي بايست از 120 درصد سطح كل زمين تجاوز كند .
3- حداكثر سطح زمين زير بنا در طبقه همكف 40 درصد سطح كل زمين مي باشد . همچنين سطح زير بنا در هر يك از طبقات اعم از سطح زمين ( زير زمين ) يا بالاتر از سطح زمين معادل 40 درصد سطح كل زمين مي باشد .
4-  احداث حد اكثر 70 متر مربع ساختمان شامل ( اتاق نگهبان ، دو اتاق ، سرويس هاي بهداشت مربوط به زندگي شبانه روزي سرايدار ) در محل ورودي به فضاي باز مجاز مي باشد .
5-  احداث پيلوت از زير ساختمان اصلي جهت استفاده ( انبار ، پناهگاه ، سالن ورزشي و هر نوع استفاده آموزشي ) حد اكثر تا 40 درصد سطح كل زمين مجاز است .
6-  احداث زير زمين در صورت امكان در زير ساختمانهاي اصلي يا زير پيلوت حد اكثر تا 40 درصد سطح كل زمين مجاز است .
7-  از نظر حفاظت و ايمني و آرامش ساختمانهاي ياد شده بايستي حداقل 10 متر از حريم شبكه ارتباطي فاصله داشته باشند .
8-  رعايت ضوابط سازمان تجهيز و توسعه نوسازي مدارس در ساختمانهاي آموزشي الزامي است .
ضوابط و مقررات ساختمانهاي اداري   - دولتي
1- ساختمانهاي اداري – دولتي بايستي حد اقل 5 متر از حريم شبكه ارتباطي فاصله داشته باشد .
2-  جبهه جانبي ساختمان به منظور حفاظت و ايمني بايستي حد اقل دو متر فاصله با بنا هاي مجاور داشته باشد .
3-  در قسمت ورودي از گذرگاه يك قسمت نگهباني يا سرايداري به مساحت حداكثر 40 متر مربع مي بايست احداث گردد و داراي سرويس هاي لازم باشد .
4-  سطح زير بنا در طبقه همكف حد اكثر 50 در صد كل زمين و همچنين هر يك از طبقات اعم از طبقه بالاي همكف يا زيرزمين به همين مقدار است .
5-  حد اقل سطح فضاي باز 50 درصد سطح كل زمين است و صرفاً اختصاص به اتاق نگهباني و فضاي سبز و درختكاري دارد .
6-  تعداد طبقات از روي پيلوت به بالا از نظر نوع استفاده از ساختمان حد اكثر 2 طبقه مجاز مي باشد .
7-  احداث پيلوت در طبقه همكف جهت ( فضاي ورودي ، اطلاعات ، بخش هاي عمومي مراجعين با پاركينگ يا هر منظور خاص اداري ) زير ساختمان اصلي حد اكثر 50 درصد سطح كل زمين مجاز مي باشد .
8-  ارتفاع هر يك از طبقات اعم از زير زمين يا بالاتر از سطح زمين بر حسب نوع استفاده بستگي به نظر طراح ساختمان دارد .
ضوابط و مقررات ساختمانهاي بهداشتي – درماني
1- احداث اماكن بهداشتي – درماني در اراضي پيشنهادي طرح با توجه به ضوابط وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشكي مجاز مي باشد .
2-  علاوه بر ضوابط فوق رعايت مقررات زير لازم الاجرا است .
3-  حد اكثر سطح كل زير بنا در طبقه همكف در كليه ساختمانهاي درماني 25 در صد سطح كل زمين بوده و همچنين سطح هر يك از طبقات نيز به همين ميزان است .
4-  حد اكثر سطح فضاي باز ( ساخته نشده ) جهت خيابانها و راههاي ارتباطي ، ساختمان نگهباني و فضاي سبز و گردشگاه مراجعين 75 درصد سطح كل زمين مي باشد .
5-  احداث پيلوت جهت پاركينگ خود رو هاي درماني مانند آمبولانس و غيره ، قسمت اطلاعات و ساير استفاده هاي مربوط به بهداشت و درمان مجاز است .
6-  تعداد طبقات و ارتفاع آنها اعم از زير زمين ها يا بالاتر از سطح زمين بر حسب مورد استفاده و عملكرد ساختمان منطبق بر مقررات و ضوابط وزارت ذيربط مي باشد .
7-  از نظر حفاظت و ايمني  ساختمان بايد حد اقل 5 متر از حريم شبكه هاي ارتباطي مجاور زمين و گذر گاهها فاصله داشته باشد .
ضوابط مطالعه و انتخاب جايگاه دفن بهداشتي زباله
محل دفن زباله نبايد در پائين دست آبهاي سطحي و زير زميني به عنوان آب شرب باشد .
- شيب  محل دفن زباله به سمت رودخانه فصلي يا سفره هاي آب زير ميني يا چاههاي آب نباشد .
-  محل دفن زباله نبايد در جهت باد غالب و به سمت مناطق مسكوني باشد .
-  از ادغام زباله هاي صنعتي و خطرناك با زباله هاي روستايي جلوگيري شود .
-  محل دفن زباله در مسير سيلابهاي فصلي قرار نگرفته باشد .
-  محل دفن زباله داراي ذخيره خاك مناسب جهت پوشش و لايه بندي زباله ها باشد .
-  آلودگي هاي ناشي از دفن زباله مانند انتشار بو ، شيرابه زباله ، گاز هاي حاصل از تجزيه و غيره به نحو مطلوب كنترل گردد .
با توجه ب موارد مذكور جهت محل دفن زباله در روستا جهت شمال شرقي مناسب تر است .
ساير ضوابط و مقررات
1- در مواردي كه مجموعه مقررات و ضوابط نسبت به آن ساكت است مقررات ويژه سازمان مجري طرح هاي مختلف با رعايت مقررات ساختمان ملاك عمل است .
2-  احداث ساختمانهاي مربوط به فضاهاي سبز عمومي مانند، پست نگهباني ، پست برق ، انبار ، سرويس بهداشتي عمومي ، گلخانه و تاسيسات مشابه تا 5 درصد سطح كل زمين فضاي سبز مجاز مي باشد .
3- در اراضي فضاي باز و تفريحي عمومي سطح زير بناي مجاز 5 درصد سطح كل زمين مي باشد و تا دوطبقه مي تواند احداث گردد .
الف ) مقررات طراحي معابر
1- رعايت سلسله مراتب شبكه ارتباطي پيشنهادي الزامي است .
2-  حداكثر طول معابر بن بست اتومبيل رو نبايستي از 150 متر تجاوز كند .
3-  براي كليه معابر بن بست با طول بيش از 50 متر دور برگرداندن براي دور زدن الزامي است .
4-  احداث سيستم جمع آوري و دفع آبهاي سطحي در سطح معابر 8 تا 25 متري به صورت جوي يا كانيو الزامي است .
5-  اعمال پخي ساختمان در تقاطع معابر 25-6 متري الزامي است .
6-  ميزان پخي 1% مجموع عرض دو معبر متقاطع است .
7-  معابري كه در آنها طرح اصلاح و تعريض صورت گرفته است ولي عرض معابر پيشنهادي كمتر از حدود موجود است ، عرض معبر موجود پايه حفظ شود و واحد هاي مجاور حق تجاوز به آنها را ندارند .
ب) مقررات گذر بندي
در مورد معابر گذرگاههايي كه عرض آنها در نقشه هاي طرح مشخص نشده اند ضوابط ذيل لازم الاجراست .
1- طول گذر گاهها مابين تقاطع آنها با گذر گاههاي عريض تر و يا دور برگردان محاسبه مي گردد .
2-  گذر گاههاي با طول بيش از 150 متر نمي تواند بن بست باشد .
3-  در انتهاي گذر گاههاي پياده رو دور برگردان براي دور زدن وسائط نقليه در نظر گرفته شود . عرض اين دور برگردانها نمي بايست از 5/1 برابر عرض گذر گاه كمتر باشد .
4-  فواصل تقاطع معابر اتومبيل رو در طرحهاي تفكيكي تا 12 متر عرض نبايد از 15 متر مربع كمتر باشد و حتي الامكان به صورت سه راه در نظر گرفته شده و در ساير معابر طبق تفصيلي كه بايد ارائه گردد ، تعيين فاصله شود .
ج) مقررات دسترسي
دسترسي عبارت است از ارتباط يك قطعه زمين به معابر مجاور يا اتصال يك خيابان به خيابان عريض تر يا هم عرض خود در ارتباط با اتصال صرفاً بصورت زير مجاز است .
1- دسترسي به گذرگاهها
2-  دسترسي به كوچه ها فقط از گوچه
3-  دسترسي به خيابان جمع و پخش كننده فقط از كوچه و خيابان پخش كننده در مسافتي مابين 50 تا 75 متر .
4-  دسترسي به خيابان اصلي فقط از طريق خيابانهاي جمع و پخش كننده .